نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی
نویسنده
دانشیار گروه معماری،دانشگاه تبریز،تبریز،ایران.
چکیده
تازه های تحقیق
برندسازی شهر از عناصر مختلفی از جمله ویژگیهای شهری، محیط زیست، سیاست، اقتصاد، جامعه و فرهنگ تشکیل شده است. این عناصر گرد هم میآیند تا برند تجاری یک شهر را تشکیل دهند. این عناصر به تدوین استراتژی موفق برند کمک میکند و نه تنها حس تعلق را بهبود میبخشد بلکه باعث افزایش غرور شهر میشود. علاوه بر این، این عناصر قابلیت اطمینان شهر را فراهم میکنند. این اقدامات تصویرسازی بلندمدت در شهر مبتنی بر عناصر ملموس و ناملموس هویت شهر بوده و به اثرات اجتماعی کمک میکند. بنابراین تدوین استراتژی برندسازی شهر به عنوان یک استراتژی مبتنی بر فرهنگ و محیط شهر به منظور ارتقای کیفیت شهر و توسعه پایدار ضروری است. یکی از گامهای اساسی برای ورود به فرآیند برندسازی برای شهر سهند و به ویژه مجموعه هشت بهشت، تدوین استراتژیهایی با دید آیندهنگرانه برای کمک به حل مشکلات و برنامهریزی مناسب آینده این شهر است. بنابراین پژوهش حاضر در راستای شناسایی عوامل و پیشرانهای تأثیرگذار بر آینده برندسازی مجموعه هشت بهشت در شهر سهند میباشد. برای دستیابی به این هدف در ابتدا پس از مرور جامعی بر ادبیات تحقیق، 14 شاخص و 38 مؤلفه به عنوان متغیرهای مؤثر بر برندسازی مجموعه هشت بهشت در شهر سهند از طریق تکنیک دلفی شناسایی شدهاست در ادامه 5 دسته از عوامل (عوامل تنظیمی، عوامل دووجهی، عوامل تأثیرگذار، مستقل،تأثیرپذیر) مورد شناسایی قرار گرفتند و در نهایت از میان 38 عامل، تعداد 14 عامل، به عنوان پیشرانهای اصلی وکلیدی شناسایی شدند. که عبارتند از اثرگذاری مجموعه در توسعه شهر، جذابیت و برندسازی شهر جدید سهند، خلاقیت و نوآوری در طراحی شده برای بازیهای متنوع، توجه به ارزشها و باورهای ایرانی، رضایت از برقراری نظم و امنیت، تمایل به بازدید مجدد، وجود آرامش و نبود آلودگی صوتی، شاخص بودن بناها و فضاهای موجود، ایجاد فضاها و سازوکارهای جدید متناسب با زندگی مدرن امروز، پتانسیلهای مطلوب برای ایجاد فضاهای ورزشی، بهرهگیری از نمادها و هویتهای ایرانی، منحصربهفرد بودن مجموعه بواسطه امکانات و وسعت، متفاوت بودن شکل، رنگ و اجزای ساختمانها و آرامش بخض بودن فضاهای باز و بسته و توزیع مراکز خرید و فروش صنایع دستی. که در هر دو حالت تأثیرات مستقیم و تأثیرات غیرمستقیم، دارای بالاترین وزن نسبت به سایر عوامل تأثیرگذار میباشند. و این بهدلیل بالا بودن اهمیت این عوامل در توسعه شاخصهای برندسازی شهری میباشد. بنابراین توجه به این عوامل و تاثیرات آنها از سوی مدیران و مسئولین امر میتواند شرایط توسعه مطلوب و کارآمد برای تحقق برندسازی شهری در مجموعه هشت بهشت را در آینده فراهم سازد.
همچنین با خروجی نرمافزار میک مک با ابعاد ماتریس 38*38در 14 بخش کلان و با تحلیل اثرات متقاطع شاخص پرشدگی حدود 70 درصد بود که نشان از تأثیرگذاری بالای روندها بر یکدیگر بود. مجموعاً 1066 رابطه شناساییشده که از این مقدار 378 رابطه دارای ارزش عددی صفر؛ 388 رابطه دارای عددی یک، 441 رابطه دارای ارزش عددی دو و درنهایت 237 رابطه نشان از ارزش عددی سه میباشد. هرکدام از رابطههای فوق نشاندهنده میزان تأثیرگذاری قوی تا بدون تأثیر میباشد. نتایج این پژوهش نشان داد که تحلیل شرایط فعلی مجموعه هشت بهشت در شهر سهند حاکی از آن است که فاصله کنونی سیستم با اهداف و آرمانهای طرح پایه آمایش و سند تدبیر توسعه استان آذربایجان شرقی بسیار زیاده بوده و سیستم برای پوشش اهداف و آرمانهای طرح، راه پر فراز و نشیبی دارد. اگر صحنه پیشروی برنامهریزی را طیفی از وضعیتهای شرایط بحرانی تا مطلوبیت کامل فرض کنیم، میتوان گفت که شرایط فعلی سیستم از وضعیت مناسبی برخوردار نیست و فاصله زیادی تا پوشش اهداف طرح پایه آمایش و سند تدبیر توسعه استان دارد. در مجموع باید گفت نتیجه اصلی پژوهش حاکی از آن است که 14 عامل کلیدی بازیگران اصلی و مؤثر بر وضعیت آینده برنامهریزی برند گردشگری در مجموعه هشت بهشت در شهر سهند هستند و شرایط فعلی این عوامل نیز چندان مطلوب نیست؛ بنابراین وضعیت آینده سیستم ادامهدهنده شرایط فعلی با روندی نامطلوب خواهد بود. همچنین تحلیل سناریوهای محتمل و باورکردنی وقوع شرایط نامطلوب و بحرانی را برای وضعیت آینده سیستم دور از انتظار نمیدانند. با توجه به وجود مسائل متعدد شهر سهند در حوزههای مختلف ایجاد برند شهری از جنبههای مختلف میتواند به بهبود وضعیت این شهر در آینده کمک نماید. از نظر اقتصادی برندسازی مجموعه هشت بهشت میتواند به رونق کسب و کارهای کوچک و ایجاد اشتغال در شهر کمک نماید. همچنین میتواند در جذب سرمایه گذاران خارجی و بومی این شهری و درنتیجه رونق اقتصادی آن کمک نماید. از جنبه اجتماعی برندسازی مجموعه هشت بهشت میتواند هویت شهر سهند را ارتقا دهد. علاوه براین برندسازی مناسب این شهر میتواند افکار عمومی مثبت یا تصویر مطلوبی برای شهر را ایجاد کند که این امر میتواند برای بازدید کنندگان و دیگران الهام بخش باشد که در نهایت به جذب گردشگران و مسافران به این شهر کمک خواهد نمود.
کلیدواژهها
موضوعات
عنوان مقاله [English]
نویسنده [English]
Considering the special values of the city of Sahand and especially the Hasht Behesht complex, this research has tried to identify the potentials as well as the weaknesses and limitations that this city faces in order to take advantage of its urban branding capacities and to identify the priorities for planning. and introduce and predict the direction of creating a city brand. The aim of the present research is to explain the key drivers effective on the branding of the Hasht Behesht complex in Sahand city. The present research is in terms of practical purpose, in terms of descriptive-analytical nature and as a combination of library and survey methods and is based on a future research approach. The scope of the research was the city of Sahand. The statistical population of this research is 30 experts in the field of urban and urban branding. For data analysis, the Delphi method, cross-effect matrix (MICMAC) was used. The findings of the research showed that among the 38 main factors influencing the branding of the Hasht Behesht complex in Sahand city, 14 variables are known as key and influential. that these variables have the most influence and the least influence on the future development of branding of Hasht Behesht Shahr Sahand. Also, the results showed that in terms of the direct influence of variables such as the creation of new spaces and mechanisms with a score of 79, the influence of the complex in creating a sense of relaxation and the different form and height of the existing green spaces and water features with scores of 73 and 72, respectively,
کلیدواژهها [English]
هدف: پژوهش حاضر با توجه به ارزشهای ویژهی شهر سهند و به ویژه مجموعه هشت بهشت، سعی کرده تا پتانسیلها و نیز نقاط ضعف و محدودیتهایی را که این شهر برای بهرهگیری از ظرفیتهای برندسازی شهری خود مواجه است شناسایی و اولویتها را جهت برنامهریزی و جهتیابی ایجاد برند شهری معرفی و پیش بینی نماید. در این راستا هدف پژوهش حاضر تبیین پیشرانهای کلیدی مؤثر بر برندسازی مجموعه هشت بهشت شهر سهند است. روش: پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی، از نظر ماهیت توصیفی- تحلیلی و ازحیث روش ترکیبی از روشهای کتابخانهای و پیمایشی و مبتنی بر رویکرد آیندهپژوهی میباشد. قلمرو پژوهش شهر سهند بوده است.جامعه آماری این پژوهش 30 نفر از کارشناسان در حوزه شهری و برندشهری است.جهت تجزیه تحلیل دادها از روش دلفی، ماتریس اثرات متقاطع (میکمک) استفاده شده است.
یافتههای پژوهش: نشان داد از میان 38 عامل اصلی تأثیرگذار بر برندسازی مجموعه هشت بهشت شهر سهند، 14 متغیر بهعنوان کلیدی و تأثیرگذار شناخته شدهاند. که این متغیرها بیشترین تأثیرگذاری و کمترین تأثیرپذیری را بر آینده توسعه برندسازی مجموعه هشت بهشت شهر سهند دارند.
نتایج: همچنین نتایج نشان داد از لحاظ تأثیرگذاری مستقیم متغیرهای مانند ایجاد فضاها و ساز و کارهای جدید با امتیاز 79، تأثیرگذاری مجموعه در ایجاد حس آرامش و متفاوت بودن فرم و ارتفاع فضاهای سبز و آب نماهای موجود با کسب امتیاز 73 و 72 به ترتیب در جایگاههای اول تا سوم واقع شدهاند. از سوی دیگر متغیرهای که تأثیری غیرمستقیم بر برندسازی مجموعه هشت بهشت شهر سهند دارند عبارتاند از ایجاد فضاها و ساز و کارهای جدید با امتیاز 198401، متفاوت بودن فرم و ارتفاع فضاهای سبز و آب نماهای موجود با امتیاز 192442و تأثیرگذاری مجموعه در ایجاد حس آرامش با امتیاز 186585به ترتیب در جایگاههای اول تا سوم واقع شدهاند.