ریزگردها تهدیدی برای توسعه پایدار گردشگری سلامت (مطالعه موردی: شهرتهران)

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار، گروه گردشگری، دانشکده علوم جغرافیایی و برنامه ریزی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.

2 استادیار، گردشگری، دانشکده علوم جغرافیایی و برنامه ریزی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.

3 دانشیاردانشگاه اصفهان،اصفهان،ایران

4 کارشناس ارشد آب و هواشناسی، مدیر اداره هواشناسی همدان، همدان، ایران

10.22034/gp.2025.66088.3369

چکیده

مقدمه: این پژوهش در راستای یکی از سیاست های کلی نظام سلامت جمهوری اسلامی ایران و از چالش های مرتبط با آلودگی هوا و ریزگردها بر صنعت نوظهور گردشگری سلامت در تهران است، با توجه به ظرفیت بالای تهران در ارایه خدمات یکپارچه سلامت، ارزیابی وضعیت آلودگی‌های ناشی از این تهدید کننده در مناطق مختلف تهران برای توسعه دهکده های سلامت و تاثیر آن بر گردشگران ضروری به نظر می رسد.

مواد و روشها: با توجه به داده‌ها، نوع پژوهش کاربردی و داده‌ها به‌ روش کتابخانه‌ای و مراجعه به ساز مان های مربوطه گرد‌آوری شده‌است. همچنین جهت تجزیه و تحلیل از مدل FPPSI و برای نمایش داده‌ها، نرم‌افزارهای Excel و MATLAB به کار گرفته شد. در این پژوهش میانگین و بیشینه غلظت ذرات معلق زیر 10 میکرون برای گروه های حساس جهت توسعه گردشگری سلامت طی سال‌های 1395-1401 بررسی شدند.

نتیجه گیری: فاکتورهای مخرب زیست محیطی به ویژه آلودگی هوا تأثیرات منفی بر سلامت ساکنان،گردشگران و تصمیمات آنها دارد، اخیرا رابطه بین آلودگی هوا و توسعه این نوع گردشگری نیاز به رویکردی جامع و چند رشته ای را برای بازتعریف سلامتی،گردشگری و محیط زیست آشکار کرده که میتواند به ترویج اقدامات و سیاست هایی با هدف تغییر در جهت بهبود کیفیت محیط و زندگی سالم برای گردشگران منجر شود.

تازه های تحقیق

گردشگران امروزه با توجه به آگاهی بیشتر در مورد خطرات سلامتی محیط‌های آلوده تمایل دارند مقاصدی با کیفیت محیطی بهتر را انتخاب کنند، بنابر این کیفیت هوا هم می‌تواند جذابیت یک مقصد را برای گردشگران سلامت افزایش دهد و هم به عنوان تهدیدی برای توسعه پایدار گردشگری باشد. برای کاهش تأثیر منفی آلودگی ناشی از ذرات معلق بر گردشگری سلامت دو رویکرد منطقی با تاکید بر اهمیت همکاری بین بخشی برای رسیدگی به چالش‌های ناشی از آلودگی هوا در گردشگری وجود دارد.

یکی مربوط به کنترل آلودگی (ایجاد واکنش‌های مؤثر، دولت‌ها، جوامع محلی و گردانندگان گردشگری) و دیگری مربوط به بهبود کیفیت گردشگری ورودی است. برای کنترل آلودگی ناشی از ذرات معلق، تدوین، همکاری بین بخشی و اجرای یک سیاست اثرگذار و علمی ضروری است، سیاست‌هایی که به طور موثر رشد گردشگری را با حفاظت از محیط زیست در میان چالش‌های فزاینده زیست‌محیطی متعادل کنند. به عنوان مثال، مقررات بلندمدت زیست محیطی و ارزیابی کیفیت آن توسط دستگاه‌ها می‌تواند ساختارهای موجود را مجبور به ارتقاء کند، همچنین می‌توان نوآوری در فناوری سبز را از طریق مشوق های مالی و مالیاتی فعال و به تغییر تاکتیک در توسعه اقتصادی برای مهار آلودگی توجه ویژه کرد. چنین مشارکت‌هایی می‌تواند توسعه گزینه‌های حمل و نقل پاک‌تر، زیرساخت‌های سبز، استفاده از فناوری‌های نوین برای تصفیه هوا و سیستم‌های جامع نظارت بر کیفیت هوا را تقویت کند و محیط‌های سالم‌تر و جذاب‌تری را برای ساکنان و بازدیدکنندگان ایجاد کند، از طرف دیگر بهبود مستمر کیفیت برنامه‌های گردشگری ورودی را می‌توان از طریق یک سیستم خدمات غیرمستقیم دانش‌محورمبتنی بر ادغام فناوری اطلاعات با گردشگری و تمرکز بر توسعه گردشگری هوشمند ایجاد کرد این امر خود علاوه بر کمک به افزایش کیفیت تجربه گردشگران ورودی، بحث‌ها در مورد گردشگری پایدار را دوباره زنده و آگاهی از امکان به حداقل رساندن ردپای اکولوژیکی گردشگری را افزایش خواهد داد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Fine dust is a threat to the sustainable development of health tourism (Case study: Tehran city)

نویسندگان [English]

  • sayedeh somaeh hosseini 1
  • Fatemeh Sabokkhize 2
  • Rahman Zandi 3
  • hossein abed 4
1 Assistant Professor, Department of Tourism, Faculty of Geographical Sciences and Planning, University of Isfahan, Isfahan, Iran
2 Assistant Professor, Tourism, Faculty of Geographical Sciences and Planning, University of Isfahan, Isfahan, Iran.
3 university of Isfahan
4 Master of Science in Climate and Meteorology, Director of Hamadan Meteorological Department, Hamadan, Iran
چکیده [English]

Introduction: This research is in line with one of the general policies of the Islamic Republic of Iran's health system and one of the challenges related to air pollution and particulate matter on the emerging health tourism industry in Tehran. Considering Tehran's high capacity in providing integrated health services, it seems necessary to assess the pollution status caused by this threat in different regions of Tehran for the development of health villages and its impact on tourists.

Materials and Methods: Considering the data, the type of applied research and the data were collected by library method and referring to relevant organizations. Also, Excel and MATLAB software were used to analyze the FPPSI model and to display the data. In this study, the average and maximum concentrations of suspended particles below 10 microns for sensitive groups were investigated for the development of health tourism during the years 2016-2017.

Conclusion: Destructive environmental factors, especially air pollution, have negative effects on the health of residents, tourists, and their decisions. Recently, the relationship between air pollution and the development of this type of tourism has revealed the need for a comprehensive and multidisciplinary approach to redefine health, tourism, and the environment, which can lead to the promotion of measures and policies aimed at changing the quality of the environment and a healthy life for tourists.

کلیدواژه‌ها [English]

  • آلودگی هوا
  • ریزگردها
  • گردشگری سلامت
  • روش FPPSI

اصل مقاله

مقدمه: این پژوهش در راستای یکی از سیاست های کلی نظام سلامت جمهوری اسلامی ایران و از چالش های مرتبط با آلودگی هوا و ریزگردها بر صنعت نوظهور گردشگری سلامت در تهران است، با توجه به ظرفیت بالای تهران در ارایه خدمات یکپارچه سلامت، ارزیابی وضعیت آلودگی‌های ناشی از این تهدید کننده در مناطق مختلف تهران برای توسعه دهکده‌های سلامت و تاثیر آن بر گردشگران ضروری به نظر می رسد.

مواد و روش‌ها: با توجه به داده‌ها، نوع پژوهش کاربردی و داده‌ها به‌ روش کتابخانه‌ای و مراجعه به ساز مان‌های مربوطه گرد‌آوری شده‌است. همچنین جهت تجزیه و تحلیل از مدل FPPSI و برای نمایش داده‌ها، نرم‌افزارهای Excel و MATLAB به کار گرفته شد. در این پژوهش میانگین و بیشینه غلظت ذرات معلق زیر 10 میکرون برای گروه‌های حساس جهت توسعه گردشگری سلامت طی سال‌های 1395-1401 بررسی شدند.

نتیجه‌گیری: فاکتورهای مخرب زیست محیطی به ویژه آلودگی هوا تأثیرات منفی بر سلامت ساکنان،گردشگران و تصمیمات آنها دارد، اخیرا رابطه بین آلودگی هوا و توسعه این نوع گردشگری نیاز به رویکردی جامع و چند رشته‌ای را برای بازتعریف سلامتی،گردشگری و محیط زیست آشکار کرده که میتواند به ترویج اقدامات و سیاست هایی با هدف تغییر در جهت بهبود کیفیت محیط و زندگی سالم برای گردشگران منجر شود.

مراجع

بریمانی، فرامرز؛ رمضان‌زاده لسبوئی، مهدی؛ تبریزی، نازنین و نوذراصل، سهند (1397). ارزیابی رقابت پذیری مقاصد گردشگری سلامت با تاکید بر منابع و جاذبه‌های محوری (مطالعه موردی: چشمه‌های آبگرم رامسر). جغرافیا و برنامه‌ریزی، 22(63)، 26-50. https://geoplanning.tabrizu.ac.ir/article_7466.html
پناهی، علی و ستاری، علیرضا (1397). تحلیلی بر پتانسیل‌های اقلیم گردشگری در شهرهای دامنه سبلان. جغرافیا و برنامه‌ریزی، 21(62)، 61-77. https://geoplanning.tabrizu.ac.ir/article_7112.html
حسینی، سیده سمیه؛ نادرخانی، زلیخا و یزدان بخش، بنت‌الهدی (1396). ارزیابی پایداری زیست‌محیطی شهر اهواز با تأکید بر آلودگی هوا (با استفاده از روش FPPSI). نشریه محیط زیست طبیعی، 70(2)، 309-317. https://jne.ut.ac.ir/article_63859.html?lang=fa
حسینی، سیده ‌سمیه؛ تقوایی، مسعود (1401). جایگاه گردشگری پزشکی در یکپارچه‌سازی خدمات و رقابت‌پذیری مقصد‌ها: ارزیابی موانع و تدوین چشم‌اندازها؛ مورد مطالعه کلان منطقه ده سلامت- تهران. سلامت و بهداشت، 13(2)، 255-276. http://healthjournal.arums.ac.ir/article-1-2599-fa.html
صیدایی، سید اسکندر؛ حسینی، سیده سمیه و یزدانبخش، بنت‌الهدی (1397). ارزیابی پایداری زیست‌محیطی شهر اصفهان با تأکید بر آلودگی هوا. جغرافیا و برنامه‌ریزی محیطی، 29(1)، 113-126. https://gep.ui.ac.ir/article_22967.html?lang=fa
ولیزاده کامران، خلیل و نامداری، سودابه (1399). بررسی تغییرات زمانی-مکانی غلظت ریزگرد‌ها در حوضه نفوذ ریزگردهای دریاچه ارومیه در دوره زمانی 2015-2000 با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای (مطالعه موردی آذربایجان شرقی و آذربایجان غربی). جغرافیا و برنامه‌ریزی، 24(72)، 427-446. https://geoplanning.tabrizu.ac.ir/article_10826.html
Andersen, Z. J., Kristiansen, L. C., and Andersen, Z. J. (2012). Stroke and long-term exposure to outdoor air pollution from nitrogen dioxide: a cohort study. Stroke: a journal of cerebral. https://doi.org/ https://doi.org/10.1161/strokeaha.111.629246
Arvin, B. M., and, Lew, B. (2012). Life satisfaction and environmental conditions: Issues for policy. International Journal of Global Environmental, Issues 12, 76–90. https://doi.org/10.1504/IJGENVI.­2012.047876
Attademo L, Bernardini F, Garinella R, Compton MT. (2017). Environmental pollution and risk of psychotic disorders: a review of the science to date. Schizophr Res, 181: 55–59, PMID: 27720315, https://doi.org/10.1016/j.schres.2016.10.003
 Attademo, L., Bernardini, F., Garinella. R., Compton, M. T. (2017). Environmentalpollution and risk of psychoticdisorders: are view of the sciencetodate. Schizophr Res, 181: 55–59, PMID: 27720315, https://doi.org/10.1016/j.schres.2016.10.003.
Barker, M. L., Mathieson, A., and Wall, G. (1982). Tourism: economic, physical, and social impacts. Geographical Review, 73:466. http://doi.org/10.2307/214346
Barron, H, Hafizi, S, Andreazza, AC, MizrahiR. (2017). Neuro inflammation andoxida- tive stress inpsychosis and psychosisrisk. Int J Mol Sci1, 8(3): E651, PMID: 28304340,https://doi.org/10.3390/ijms18030651.
Barimani, Faramarz, Ramezanzadeh Lesboei, Mehdi, Tabrizi, Nazanin and Nozrasal, Sahand. (2018). Assessing the competitiveness of health tourism destinations with emphasis on core resources and attractions (Case study: Ramsar hot springs). Geography and Planning, 22(63), 26-50. (In Persian) https://geoplanning.tabrizu.ac.ir/article_7466.html
Becken, S.; Jin, X.; Zhang, C.; Gao, J. (2017). Urban air pollution in China: destination image and risk perceptions. J. Sustain. Tour. 2017, 25, 130–147. http://dx.doi.org/10.1080/09669582.2016.1177067
Block ML, Calderón-Garcidueñas L. (2009). Air pollution: mechanisms of neuroinflammation and CNS disease. Trends Neurosci, 32(9): 506–516, PMID: 19716187, https://doi.org/10.1016/j.tins.2009.05.009
Block, ML., Elder, A., Auten, RL., Bilbo, SD., Chen, H., Chen, JC., et al. (2012). The outdoor air pollution and brain health workshop. Neurotoxicology, 33(5):972–984, PMID: 22981845, https://doi.org/10.1016/j.neuro.2012.08.014
Brook, RD., Rajagopalan, S., Pope, III CA., Brook, JR., Bhatnagar, A., Diez-Roux, AV., et al. (2010). Particulate matter air pollution and cardiovascular disease: an update to the scientific statement from the American Heart Association. Circulation, 121(21): 2331–2378, PMID: 20458016, https://doi.org/10.1161/CIR.0b013e3181
 Brook, R. D., Weder, A. B., and Sanjay, R. (2011). “Environmental Hypertensionology” the effects of environmental factors on blood pressure in clinical practice and research. J. Clin. Hypertens. 13, 836–842. https://doi.org/10.1111/j.1751-7176.2011. 00543.x
Panahi, Ali and Sattari, Alireza. (2018). An analysis of the potential of tourism climate in the cities of Sabalan range. Geography and Planning, 21(62), 61-77.(In Persian) https://geoplanning.tabrizu.ac.ir/article_­7112.html
Chen H, Kwong JC, Copes R, Hystad P, van Donkelaar A, Tu K, et al.. (2017). Exposure to ambient air pollution and the incidence of dementia: a population-based cohort study. Environ Int, 108: 271–277, PMID: 28917207, https://doi.org/10.1016/j.envint.2017.08.020
Cheung, C., and Law, R. (2001). The impact of air quality on tourism: the case of Hong Kong. Pac. Tour. Rev. 5, 69–74. https://www.researchgate.net/publication/233491614_The_Impact_of_Air_Quality_on_Tourism_­The_­Case_of_Hong_Kong
Cho J, Choi YJ, Suh M, Sohn J, Kim H, Cho SK, et al.. 2014. Air pollution as a risk factor for depressive episode in patients with cardiovascular disease, diabetes mellitus, or asthma. J Affect Disord, 157:45–51, PMID: 24581827, https://doi.org/10.1016/j.jad.2014.01.002
Clifford A, Lang L, Chen R, Anstey KJ, Seaton A. (2016). Exposure to air pollution and cognitive functioning across the life course—a systematic literature review. Environ Res, 147: 383–398, PMID: 26945620, https://doi.org/10.1016/j.envres.2016.01.018
Cook, A., Derbyshire, E., & Plumlee, G. (2011). Impact of natural dusts on human health. In Encyclopedia of environmental health (pp. 178-186). Elsevier. http://dx.doi.org/10.1016/B978-0-12-409548-9.11665-3
Deng, T.; Li, X.; Ma, M. Evaluating impact of air pollution on China’s inbound tourism industry: A spatial econometric approach. Asia Pac. J. Tour. Res. 2017, 22, 771–780. https://doi.org/10.1080/10941665.2017.­1331923
Dong, D.; Xu, X.; Wong, Y.F. (2019). Estimating the Impact of Air Pollution on Inbound Tourism in China: An Analysis Based on Regression Discontinuity Design. Sustainability 2019, 11, 1682. https://doi.org/10.3390/­su­11061682
Gauderman, W. J., Urman, R., and Avol, E. (2015). Association of improved air quality with lung development in children. N. Engl. J. Med. 372, 905–913. https://doi.org/10.1056/NEJMoa1414123
Goudie, A. S. (2020). Dust storms and human health. Extreme weather events and human health: International case studies, 13-24.‏ http://dx.doi.org/10.1007/978-3-030-23773-8
Guxens M, Sunyer J. (2012). A review of epidemiological studies on neuropsychological effects of air pollution. Swiss Med Wkly 141(1): w13322, PMID: 22252905, 10.4414/smw.2011.13322. https://doi.org/10.­57187/­smw.2012.13322
Hosseini S.S., Taghvaei M., Seidaiy E.S., Gholami Y., Ataev Z.V. (2022). Air pollution: A threat to health tourism development in the Islamic Republic of Iran (case study: Ilam city). South of Russia: ecology, development. 17(2): 140-149. https://doi.org/10.18470/1992-1098-2022-2-140-149
Hosseini, S. S., Tagvayi, M., Ataev, Z. V., & Bratkov, V. V. (2020). Problems and prospects of creating health tourism villages as a potential for developing medical tourism in the Islamic Republic of Iran (Case study: Yazd province). South of Russia: ecology, development.; 15(3):97‐116. (In Russ.)  https://doi.org/10.18470/­1992-1098-2020-3-97-116
     khaniabadi, Y. O., Daryanoosh, S. M., Amrane, A., Polosa, R., Hopke, P. K., Goudarzi, G.,... & Armin, H. (2017). Impact of Middle Eastern Dust storms on human health. Atmospheric pollution research, 8(4), 606-613.‏ https://doi.org/10.1016/j.apr.2016.11.005
Kim J, KimH. (2017). Demographic and environment alfactorsassociated with men- tal health: across-sectionalstudy. Int JE nviron Res Public Health, 14(4): E431, PMID: 28420189, https://doi.org/10.3390/ijerph14040431
Kim KN, Lim YH, Bae HJ, Kim M, Jung K, Hong YC. (2016). Long-Term Fine Particulate Matter Exposure and Major Depressive Disorder in a Community-Based Urban Cohort. Environ Health Perspect. 124(10): 1547-1553. https://doi.org10.1289/EHP192
Kioumourtzoglou MA, Power MC, Hart JE, Okereke OI, Coull BA, Laden F, Weisskopf MG. (2017). The Association Between Air Pollution and Onset of Depression Among Middle-Aged and Older Women. Am J Epidemiol. 1; 185(9): 801-809. https://doi.org10.1093/aje/kww163
Kozak, M. (2002). Comparative analysis of tourist motivations by nationality and destinations. Tour. Manag. 23, 221–232. https://doi.org10.1016/S0261-5177(01)00090-5
Lenzen, M.; Sun, Y.Y.; Faturay, F.; Ting, Y.P.; Geschke, A.; Malik, A. (2018). The carbon footprint of global tourism. Nat. Clim. Chang. 8, 522–528. https://www.nature.com/articles/s41558-018-0141-x
Lin H, Guo Y, Kowal P, et al. (2017). Exposure to air pollution and tobacco smoking and their combined effects on depression in six low- and middle-income countries. British Journal of Psychiatry. 211(3):157-162. https://doi.org/10.1192/bjp.bp.117.202325
Liu, J.; Pan, H.; Zheng, S. (2019). Tourism Development, Environment and Policies: Differences between Domestic and International Tourists. Sustainability 2019, 11, 1390. http://dx.doi.org/10.3390/su11051390
LiuY, HoRC-M, Mak A. (2012). Interleukin (IL)-6, tumournecrosisfactoralpha (TNF-α) andsolubleinterleukin-2receptors (sIL-2R) areelevate dinpatients with major depressive disorder: ameta-analysisandmeta-regression. JAffectDisord 139(3):230–239, PMID: 21872339, https://doi.org/10.1016/j.jad.2011.08.003.
Lopez-Duran NL,KovacsM,GeorgeCJ. (2009). Hypothalamic–pituitary–adrenal axis dysregulation in depressed children and adolescents: ameta-analysis. Psychoneuroendocrinology, 34(9):1272–1283, PMID: 19406581, https://doi.org/10. 1016/j.psyneuen.2009.03.016.
Lundberg A. (1996). Psychiatric aspects of air pollution. Otolaryngol Head Neck Surg, 114(2): 227–231, PMID: 8637739, 10.1016/S0194-5998(96)70172-9. https://doi.org/10.1016/s0194-59989670172-9
Neidell, M. J. (2004). Air pollution, health, and socio-economic status: the effect of outdoor air quality on childhood asthma. J. Health Econ. 23, 1209–1236. https://doi.org10.1016/j.jhealeco.2004.05.002
Petrini R, Ghezzi L, Arrighi S, Genovesi L, Frassi C, Pandolfi L. (2022). Trace Elements in Soil and Urban Groundwater in an Area Impacted by Metallurgical Activity: Health Risk Assessment in the Historical Barga Municipality (Tuscany, Italy). Int J Environ Res Public Health. 2022 Oct 17; 19(20): 13419. https://doi.org/10.3390/ijerph192013419
Poudyal, N. C., Paudel, B., and Green, G. T. (2013). Estimating the impact of impaired visibility on the demand for visits to national parks. Tour. Econ. 19, 433–452. https://doi.org10.5367/te.2013.0204
Srinamphon, P., Chernbumroong, S., & Tippayawong, K. Y. (2022). The effect of small particulate matter on tourism and related SMEs in Chiang Mai, Thailand. Sustainability, 14(13), 8147.‏ http://dx.doi.org/10.3390/­su14138147
Tzivian L, Winkler A, Dlugaj M, Schikowski T, Vossoughi M, Fuks K, et al. 2015. Effect of long-term outdoor air pollution and noise on cognitive and psychological functions in adults. Int J Hyg Environ Health, 218(1):1–11, PMID: 25242804, https://doi.org/10.1016/j.ijheh.2014.08.002
Urman, R., Mcconnell, R., and Islam, T. (2014). Associations of children’s lung function with ambient air pollution: joint effects of regional and near-roadway pollutants. Thorax 69, 540–545. https://doi.org10.1136/THORAXJNL-2012-203159
Valizadeh Kamran, Khalil and Namdari, Sudabeh. (2019). Investigating the temporal-spatial changes in dust concentration in the Urmia Lake dust infiltration basin during the period 2000-2015 using satellite images (case study of East Azerbaijan and West Azerbaijan). Geography and Planning, 24(72), 427-446.(In Persian) https://geoplanning.tabrizu.ac.ir/article_10826.html
Vert C, Sánchez-Benavides G, Martínez D, Gotsens X, Gramunt N, Cirach M, Molinuevo JL, Sunyer J, Nieuwenhuijsen MJ, Crous-Bou M, Gascon M. (2017). Effect of long-term exposure to air pollution on anxiety and depression in adults: A cross-sectional study. Int J Hyg Environ Health. 220(6): 1074-1080. https://doi.org/10.1016/j.ijheh.2017.06.009. Epub 2017 Jul 3. PMID: 28705430.
Wang, L.; Fang, B.; Law, R. (2018). Effect of air quality in the place of origin on outbound tourism demand: Disposable income as a moderator. Tour. Manag. 68, 152–161. https://doi.org/10.1016/­j.tourman.­2018.03.007
Woodside, A. G., Pearce, B., and Wallo, M. (1989). Urban tourism: an analysis of visitors to New Orleans and competing cities. J. Travel Res. 27, 22–30. https://doi.org/10.1177/004728758902700305
Xiang, P., Yan, L., and Zhou, K. (2017). Adverse effects and theoretical frameworks of air pollution: An environmental psychology perspective. Advances in Psychological Science, 25, 691–700. https://doi.org/ 10.3724/SP.J.1042.2017.00691
Xu, X.; Reed, M. (2019). Perceived pollution and inbound tourism for Shanghai: a panel VAR approach. Curr. Issues Tour, 22, 601–614. https://doi.org/10.1080/13683500.2018.1504898
Zandi, R., Nasiri, A., & Salehi, J. (2023). Evaluating the effectiveness of ackerman's algorithm in monitoring dust storms: A Case study of Ilam province, Iran. Desert Ecosystem Engineering Journal, 4(2), 27-36. https://doi.org/ 10.22052/jdee.2023.242098.1073
Zandi, Rahman, (2017). Evaluation of the policies affecting the dust phenomenon in Iran, First International Conference on Silk Road Geographic Information System, Isfahan. (In Persian) https://civilica.com/doc/717327
Zhang N., Ren R., Zhang Q., Zhang T. (2020). Air pollution and tourism development: An interplay. Ann. Tour. Res. 85:103032. https://doi.org10.1016/j.annals.2020.103032
Zhang X, Chen X, Zhang X. (2018). The impact of exposure to air pollution on cognitive performance. Proc Natl Acad Sci USA, 115(37):9193–9197, PMID: 30150383, https://doi.org/10.1073/pnas.1809474115
Zikirya B., Wang J., Zhou C. (2021). The Relationship between CO2 Emissions, Air Pollution, and Tourism Flows in China: A Panel Data Analysis of Chinese Provinces. Sustainability. 13: 11408. https://doi.or10.3390/su132011408
جغرافیا و برنامه‌ریزی
دوره 30، شماره 95 - شماره پیاپی 95
اردیبهشت 1405
صفحه 370-353

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار