نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه تبریز

چکیده

بررسی میزان آسیب‌ها و صدمات ناشی از زلزله در شهرها در بسیاری از موارد نشان داده است درصد بالایی از صدمات به طور مستقیم و یا غیرمستقیم به وضعیت نامطلوب برنامه‌ریزی و کاهش خطرات شهری مربوط می‌شده است. در واقع می‌توان گفت علل عمده آسیب‌ها و تلفات ناشی از زلزله را علاوه بر بی‌توجهی و سهل‌انگاری در رعایت استانداردهای ایمنی سازه‌ها، در فقدان اصول و طرح‌های شهرسازی مناسب نیز می‌بایست جستجو کرد. قابل ذکر است که یکی از مباحث شهرسازی و برنامه‌ریزی شهری که می‌تواند در کاهش اثرات زلزله و افزایش تاب‌آوری شهری مؤثر بیفتد سازگار بودن کاربری‌های شهری نسبت به همدیگر می‌باشد. در این پژوهش با توجه به نحوه همجواری کاربری‌های شهری نسبت به یکدیگر و با استفاده از فرایند تحلیل سلسله‌مراتبی ( AHP) به ارزیابی سازگاری کاربری‌های شهری منطقه 4 شهر تبریز پرداخته شده است. در این پژوهش ابتدا کل کاربری‌های شهری محدوده موردمطالعه در 10 کاربری، طبقه‌بندی شده است و سازگاری هر کاربری‌ نسبت به سایر کاربری‌ها مورد بررسی قرار گرفته است. سپس با استفاده از مدل AHP به تلفیق لایه‌های کاربری در محیط GISمبادرت شد و در نهایت نقشه سازگاری کاربری‌های شهری منطقه 4 به دست آمد. نتایج تحقیق نشان می‌دهد 5.9 درصد از کاربری‌های شهری منطقه 4 نسبت به همدیگر، در برابر زلزله با هم کاملاً ناسازگار و 43.9 درصد از کاربری‌های شهری نسبت به هم کاملاً سازگار می‌باشند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Evaluation of urban usage compatibility in order to increase the Resilience against earthquake, Case Study: District 4 of Tabriz Municipality

نویسندگان [English]

  • mohammadreza pourmohammadi
  • hadi hakimi
  • elnaz hadi
  • elham hadi

university of tabriz

چکیده [English]

Investigations on the rates of damages and casualties caused by earthquake in the cities have shown that in many cases, high percentage of casualties are directly or indirectly associated with undesirable state of urban planning and urban risks reduction. In fact, it can be said that the major causes of damages and casualties caused by the earthquake, in addition to the negligence and nonchalance in observing the safety standards of structures, can also be resulted from the lack of appropriate urban development principles and plans. It is noteworthy that one of the issues of urbanization and urban planning that can be effective in reducing the earthquake effects and incrementing the urban Resilience is the compatibility of various forms of urban landuse versus each other. In this study, considering the proximity of urban landuse relative to each other and with using the Analytic Hierarchy Process (AHP), was assessed the urban landuse compatibility of district 4 in Tabriz. For this aim, first all urban landuse in the study area were classified in 10 classes and the compatibility of each landuse relative to other landuse were studied. Then the landuse layers were combined in GIS software by AHP model and finally, the compatibility map of urban landuse was obtained for district 4. The results show that 5.9 % of the urban landuse in district 4 are totally incompatible with each other and 43.9 % of the urban landuse are completely compatible with each other in the case of an earthquake.

کلیدواژه‌ها [English]

  • compatibility of landuse
  • urban Resilience
  • Earthquake
  • Tabriz
  • AHP Model