بررسی اثرات توانمندسازی زنان روستایی بر زیست‌پذیری خانوارهای روستایی در مناطق کوهستانی زاگرس مطالعه موردی شهرستان کوهرنگ

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار پژوهشی، بخش تحقیقات اقتصادی اجتماعی، مرکز تحقیقات آموزشی کشاورزی منابع طبیعی لرستان، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی

2 مربی آموزشی، بخش تحقیقات اقتصادی، اجتماعی و ترویج کشاورزی، مرکز آموزش عالی امام خمینی (ره)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی،

10.22034/gp.2025.67112.3398

چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی اثرات توانمندسازی زنان روستایی بر زیست‌پذیری خانوارهای روستایی است. این پژوهش از نظر هدف به عنوان یک پژوهش کاربردی است که از نظر شیوه اجرا به صورت توصیفی- تحلیلی انجام گردیده است. جامعه آماری تحقیق را روستاهای شهرستان کوهرنگ تشکیل داده است که بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال 1395 برابر با 41535 نفر بوده است که با استفاده از فرمول کوکران تعداد 381 نفر به عنوان نمونه انتخاب شد. به منظور تجزیه و تحلیل یافته‌های تحقیق از آزمون تی‌تک نمونه‌ای، تحلیل رگرسیون چند متغیره و تحلیل مسیر استفاده شده است. نتایج آزمون تی تک نمونه‌ای نشان داد که وضعیت توانمندسازی زنان با میانگین 082/3 مطلوب و وضعیت زیست‌پذیری خانوارهای روستایی نیز با میانگین 074/3 مطلوب ارزیابی شده است. نتایج تحلیل رگرسیون چندمتغیره نشان داد که شاخص اجتماعی با مقدار ضریب بتای 364/0، شاخص اقتصادی با مقدار ضریب بتای 309/0، شاخص مهارت و توسعه منابع انسانی با مقدار ضریب بتای 247/0، شاخص نهادگرایی و تشکل سازی با مقدار ضریب بتای 207/0 و شاخص آموزش و آگاهی بخشی با ضریب بتای 147/0به ترتیب بر زیست‌پذیری خانوارهای روستایی تاثیر گذار هستند. همچنین نتایج تحلیل مسیر نشان داد که متغیر اجتماعی با مقدار اثر کلی 581/0 بیشترین تاثیر را بر زیست‌پذیری خانوارهای روستایی داشته است و متغیر آموزش و آگاهی بخشی با مقدار اثر کلی 147/0 کم‌ترین تاثیر را داشته است. همچنین متغیر اقتصادی با مقدار اثرکلی 498/0، متغیر مهارت و توسعه منابع انسانی با مقدار اثر کلی 412/0 و متغیر نهادگرایی و تشکل‌سازی با مقدار اثر کلی 318/0 به ترتیب در رتبه‌های دوم تا چهارم اثرگذارترین متغیرها بر زیست‌پذیری خانوارهای روستایی هستند.

تازه های تحقیق

زنان به عنوان نیمی از جمعیت تشکیل­دهنده روستاها، از زمان­های بسیار دور نقش بسیار زیادی در فعالیت­های مختلف از جمله کشاورزی و دامداری داشته و دوش به دوش مردان به فعالیت می­پرداخته­اند. امروزه با گسترش علم و فناوری و ارتباطات و پیشرفت­های جوامع بشری زنان نیز همراه با مردان به محیط­های علمی و دانشگاهی راه یافته­اند و به مسئولیت­های مختلف اجتماعی دسترسی پیدا کرده­اند. ظرفیت­های بسیار زیادی که زنان در عرصه­های مختلف از خود نشان داده­اند بیانگر توانایی بالای آن­ها است. توانمندسازی زنان این امکان را به برنامه­ریزان، متخصصان و تصمیم­گیرندگان امور روستاها می­دهد که از همه ظرفیت­های روستاها در جهت توسعه پایدار و زیست­پذیری خانوارهای روستایی استفاده شود. برهمین اساس پژوهش حاضر با هدف بررسی اثرات توانمندسازی زنان بر زیست­پذیری خانوارهای روستایی در شهرستان کوهرنگ انجام شده است.

نتایج یافته­های پژوهش بیانگر این است که زنان روستاهای مورد مطالعه با توجه به شرایط محیطی حاکم بر این روستاها و با توجه به شیوه زندگی آن­ها که از قدیم تا اکنون به فعالیت­های مختلف می­پردازند موجب شده تا زنان از نظر توانمندسازی در وضعیت مطلوب باشند. نتایج بررسی وضعیت زیست­پذیری خانوارهای روستایی در شهرستان کوهرنگ نشان داد که از نظر شاخص­های کالبدی، اجتماعی و زیست­محیطی در وضعیت مطلوب و مناسب قرار دارند و تنها از نظر شاخص اقتصادی در وضعیت نامطلوب می­باشند.

نتایج پژوهش نشان داد که توانمندسازی زنان روستایی بر زیست­پذیری خانوارهای روستایی تاثیرگذار است و هرچه میزان توانمندسازی زنان افزایش یابد به همان اندازه نیز زیست­پذیری خانوارهای روستایی بهبود پیدا می­کند. در بین متغیرهای توانمندسازی متغیر اجتماعی بیش­ترین  و متغیر آموزش و آگاهی بخشی  کم­ترین تاثیر را بر زیست­پذیری خانوارهای روستایی در شهرستان کوهرنگ داشته­ است.

نتایج یافته­های پژوهش نشان داد که وضعیت زیست­پذیری خانوارهای روستایی در حد مطلوب است که با یافته­های وانگ و همکاران (2019) که میزان رضایت از زیست­پذیری روستایی در مناطق شرقی کمتر توسعه­یافته چین را بالاتر از حد مطلوب بیان کرده­اند مطابقت و همخوانی دارد. بررسی مطالعات انجام شده بیانگر این است که اگرچه در رابطه با توانمندسازی زنان روستایی و همچنین زیست­پذیری مطالعات گوناگونی به صورت مجزا انجام شده است اما تاکنون مطالعه­ای به بررسی اثرات توانمندسازی زنان روستایی بر زیست­پذیری خانوارهای روستایی انجام نشده است و وجه تمایز این مطالعه با سایر مطالعات پیشین در همین است.

نتایج به دست آمده از تحقیق بیانگر این است که توانمندسازی زنان روستایی منجر به توسعه پایدار، کاهش فقر، بهبود سلامت خانواده، و ارتقاء سطح آموزش و آگاهی می‌شود. این امر همچنین باعث افزایش مشارکت زنان در تصمیم‌گیری‌های محلی و ملی و در نتیجه بهبود کلی شرایط زندگی در جوامع روستایی خواهد شد. توانمندسازی زنان روستایی با افزایش مشارکت آنها در فعالیت‌های اقتصادی، منجر به افزایش درآمد خانوارها و رشد اقتصادی در سطح محلی و ملی می‌شود. این امر از طریق آموزش مهارت‌های شغلی، ارائه تسهیلات مالی، و ایجاد فرصت‌های کارآفرینی محقق می‌گردد. با افزایش درآمد و بهبود وضعیت اقتصادی زنان، فقر در مناطق روستایی کاهش می‌یابد. این امر به ویژه برای زنان سرپرست خانوار که در معرض آسیب بیشتری قرار دارند، اهمیت دارد. توانمندسازی زنان به طور مستقیم بر سلامت خود و خانواده‌شان تأثیر می‌گذارد. با افزایش آگاهی از بهداشت، تغذیه و مراقبت‌های اولیه، کیفیت زندگی زنان و کودکان بهبود می‌یابد. زنان توانمندتر به طور فعال‌تری در آموزش خود و فرزندانشان شرکت می‌کنند. این امر به افزایش سطح سواد و آگاهی در جامعه روستایی منجر می‌شود و نسل‌های آینده را برای مشارکت بیشتر در توسعه آماده می‌کند. توانمندسازی زنان باعث افزایش اعتماد به نفس و جسارت آنها برای مشارکت در تصمیم‌گیری‌های محلی و ملی می‌شود. این امر منجر به ایجاد جوامعی عادلانه‌تر و پاسخگوتر خواهد شد.

با در نظر گرفتن توانمندی‌های زنان در برنامه‌های توسعه، می‌توان به توسعه پایدارتری دست یافت. زنان به عنوان نیمی از جمعیت، نقش حیاتی در حفاظت از منابع طبیعی، مدیریت محیط زیست و ترویج شیوه‌های زندگی پایدار ایفا می‌کنند. توانمندسازی زنان می‌تواند به تدریج نگرش‌های منفی نسبت به نقش زنان در جامعه را تغییر دهد و به ایجاد جامعه‌ای برابرتر و عادلانه‌تر کمک کند. در نهایت این که توانمندسازی زنان روستایی یک سرمایه‌گذاری بلندمدت در توسعه پایدار، کاهش فقر، بهبود کیفیت زندگی و ارتقای جوامع روستایی  و از همه مهم­تر زیست­پذیری خانوارهای روستایی است. بنابراین زمانی سطح زیست­پذیری خانوارهای روستایی افزایش پیدا می­کند که از همه ظرفیت­های موجود در روستاها استفاده گردد و از نیروی انسانی موجود در جهت توانمندسازی به خصوص توانمندسازی زنان روستایی حداکثر استفاده لازم را برده و موانع و مشکلات موجود بر سر راه توانمندسازی زنان را از بین برده و سرمایه­گذاری­های لازم اعم از دولتی و خصوصی در این راستا انجام پذیرد و همچنین تبعیضات جنسیتی موجود و نگاه مرد سالارانه به خانواده و جامعه روستایی در جهت برابری حقوق زن و مرد و ارج نهادن به فعالیت­های زنان از میان برود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Investigating the effects of rural women's empowerment on the viability of rural households in the Zagros mountainous regions: A case study of Kohrang County

نویسندگان [English]

  • sajjad bazvand 1
  • Ayatollah Bakhtiari 2
1 Research Assistant Professor, Social Economic Research Department, Lorestan Natural Resources Agricultural Educational Research Center, Khorramabad Agricultural Education and Extension Research Organization, Iran.
2 Educational Trainer, Economic, Social Research and Agricultural Extension Department, Imam Khomeini Higher Education Center (RA), Agricultural Research, Education and Extension Organization, Karaj, Iran.
چکیده [English]

The aim of the present study is to investigate the effects of empowering rural women on the livability of rural households.This study is an applied study in terms of its purpose and has been conducted in a descriptive-analytical manner in terms of its implementation method.The statistical population of the study consists of the villages of Kohrang County, which, based on the general population and housing census in 2016, was equal to 41,535 people, of which 381 people were selected as a sample using the Cochran formula. In order to analyze the research findings, one-sample t-test, multivariate regression analysis, and path analysis were used.The results of the one-sample t-test showed that the status of women's empowerment was assessed desirable with an average of 3.082 and the status of rural households'livability was assessed as desirable with an average of 3.074.The results of multivariate regression analysis showed that the social index with a beta coefficient of 0.364, the economic index with a beta coefficient of 0.309, the skill and human resource development index with a beta coefficient of 0.247, the institutionalization and organization index with a beta coefficient of 0.207,and the education and awareness index with a beta coefficient of 0.147, respectively, have an impact on the viability of rural households. Also, the results of path analysis showed that the social variable with a total effect of 0.581 had the greatest impact on the viability of rural households,and the education and awareness variable with a total effect of 0.147 had the least impact. Also, the economic variable with a total effect of 0.498, the skill and human resource development variable with a total effect of 0.412, and the institutionalization and organization variable with a total effect of 0.318 were the second to fourth most influential variables on the viability of rural households, respectively

کلیدواژه‌ها [English]

  • empowerment"
  • livability"
  • sustainable development"
  • women"
  • "
  • Kohrang County"

توانمندسازی زنان روستایی در عرصه­های مختلف می­تواند گامی موثر در جهت رسیدن به توسعه پایدار روستایی و افزایش زیست­پذیری خانوارهای روستایی باشد. هدف پژوهش حاضر بررسی اثرات توانمندسازی زنان روستایی بر زیست­پذیری خانوارهای روستایی است. این پژوهش از نظر هدف به عنوان یک پژوهش کاربردی است که از نظر شیوه اجرا به صورت توصیفی- تحلیلی انجام گردیده است. جامعه آماری تحقیق را روستاهای شهرستان کوهرنگ تشکیل داده است که بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال 1395 برابر با 41535 نفر بوده است که با استفاده از فرمول کوکران تعداد 381 نفر به عنوان نمونه انتخاب شد. به منظور تجزیه و تحلیل یافته­های تحقیق از آزمون تی­تک نمونه­ای، تحلیل رگرسیون چند متغیره و تحلیل مسیر استفاده شده است. نتایج آزمون تی تک نمونه­ای نشان داد که وضعیت توانمندسازی زنان با میانگین 082/3 مطلوب و وضعیت زیست­پذیری خانوارهای روستایی نیز با میانگین 074/3 مطلوب ارزیابی شده است. نتایج تحلیل رگرسیون چندمتغیره نشان داد که شاخص اجتماعی با مقدار ضریب بتای 364/0، شاخص اقتصادی با مقدار ضریب بتای 309/0، شاخص مهارت و توسعه منابع انسانی با مقدار ضریب بتای 247/0، شاخص نهادگرایی و تشکل سازی با مقدار ضریب بتای 207/0 و شاخص آموزش و آگاهی بخشی با ضریب بتای 147/0به ترتیب بر زیست­پذیری خانوارهای روستایی تاثیر گذار هستند. همچنین نتایج تحلیل مسیر نشان داد که متغیر اجتماعی با مقدار اثر کلی 581/0 بیشترین تاثیر را بر زیست­پذیری خانوارهای روستایی داشته است و متغیر آموزش و آگاهی بخشی با مقدار اثر کلی 147/0 کم­ترین تاثیر را داشته است. همچنین متغیر اقتصادی با مقدار اثرکلی 498/0، متغیر مهارت و توسعه منابع انسانی با مقدار اثر کلی 412/0 و متغیر نهادگرایی و تشکل­سازی با مقدار اثر کلی 318/0 به ترتیب در رتبه­های دوم تا چهارم اثرگذارترین متغیرها بر زیست­پذیری خانوارهای روستایی هستند.

امیدوار، نیلوفر؛ ایلانلو، مریم و استعلاجی، علیرضا (1403). اکوتوریسم و توانمندسازی زنان روستایی در استان گیلان، فضای گردشگری، 13(51)، 117-135.
بوزرجمهری، خدیجه و جوانی، خدیجه (1401). نقش سازمان­های مردم نهاد در توانمندسازی زنان روستایی (مورد مطالعه: روستاهای شهرستان رشتخوار، استان خراسان رضوی)، پژوهش­های جغرافیای انسانی، 54(2)، 735-751.
تاراسی، زهرا؛ کریم‌زاده، حسین و آقایاری، محسن (1399). بررسی ارتباط ظرفیتسازی و توانمندسازی زنان روستایی مطالعه موردی: شهرستان زنجان، جغرافیا و توسعه، 58، 203-224.
جهان­بین، رضا؛ بابائی اقدم، فریدون؛ روستایی، شهریور و اصغری زمانی، اکبر (1400). تحلیل و سنجش رابطه کلیشه­های جنسیتی و توانمندسازی زنان در نواحی فقیرنشین شهری مطالعه موردی سکونتگاه­های غیررسمی شهر ایلام، جغرافیا و برنامه­ریزی، 25(77)، 47-59.
حجاریان، احمد؛ قنبری، یوسف و موحدی، سعید (1403). تبیین اثرات توانمندسازی محلی روستاییان بر پلتفرم­های گردشگری خلاق مطالعة موردی: مناطق روستایی شهرستان شاهرود، جغرافیا و توسعه، 76، 199-220.
خاکپور، براتعلی؛ بلوری، زهره و داوری، رقیه (1402). تحلیل عوامل موثر بر میزان زیست­پذیری محله­های متراکم شهر بر اساس نقشه شناختی فازی مطالعه موردی شهر آمل، جغرافیا و برنامه­ریزی، 27(84)، 45-55.
روستایی، شهریور و کوهی قولقاسم، فریبا (1402). شناسایی نیروهای کلیدی موثر بر زیست­پذیری شهری کودکان با رویکرد آینده­نگاری مطالعه موردی منطقه 3 تبریز، جغرافیا و برنامه­ریزی، 27(85)، 93-100.
رمضانی حاجی محله، عارفه (1401). تأثیر زیستپذیری سکونتگاه­های روستایی بر کارآفرینی پایدار در بخش کشاورزی (مطالعة موردی: بخش جوادآباد، شهرستان ورامین)، مطالعات محیط انسان ساخت، 1(2)، 276-338.
شفیعی­ثابت، ناصر و کریمی مارزی، فاطمه (1402). نقش مشارکت اجتماعی روستاییان در زیست پذیری محیط روستایی(مورد مطالعه: بخش مرکزی شهرستان جیرفت)، پژوهش های جغرافیای اقتصادی، 11، 18 -35.
صابری­منش، محمد (1400). تحلیل فضایی زیستپذیری اقتصادی سکونتگاه­های روستایی استان کهگیلویه و بویراحمد، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه شیراز، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، رشته برنامه­ریزی و توسعه منطقه­ای، شیراز.
ظفری نسب، مریم، گلزاری، زینب، نوریان، محمد و رضوی، سیدحسن (1400). فراترکیب عوامل موثر بر توانمندسازی زنان روستایی، روستا و توسعه، 24، (96)، 47-69. 
ظفری نسب، مریم، گلزاری، زینب، نوریان، محمد، و رضوی، سیدحسن (1402). شناسایی و تبیین ابعاد و مولفه­های توانمندسازی زنان روستایی استان لرستان با استفاده از پژوهش­های روش­های آمیخته، روستا و توسعه، 26، (102)، 227-254. 
علی­ بیگی، امیرحسین و تقی بیگی، معصومه (1402). برنامه­ریزی راهبردی توانمندسازی زنان روستایی استان کرمانشاه از طریق کارآفرینی کاربرد تکنیک متاسوات، پژوهش­های روستایی، 14(1)، 90-115.
علینقی پور، مریم؛ پوررمضا، عیسی و مولایی هشتجین، نصراله. (1401). زیست­پذیری اقتصادی سکونتگاه­های روستایی پیرامون کلانشهر رشت، اقتصاد فضا و توسعه روستایی، 11(1)، 67-86.
غلامی، محمد؛ سجاسی قیداری، حمدالله و عتابستانی، علی اکبر (1403). تحلیل رابطه زیست­پذیری مساکن روستایی با کیفیت زندگی روستاییان مطالعه موردی دهستان زیرکوه در شهرستان زیرکوه، مطالعات برنامه­ریزی سکونتگاه­های انسانی، 19(1)، 79-91.
فراهانی، حسین و مظفری قره­بلاغ، صدیقه (1403). ارزیابی آثار فناوری اطلاعات و ارتباطات در توانمندسازی زنان روستایی مطالعه موردی بخش کاغذکنان استان آذربایجان شرقی، روستا و توسعه، 27(106)، 237-258.
قزلباش، آذر و صفا، لیلا (1403). واکاوی عامل­های بازدارنده توانمندسازی اقتصادی زنان روستایی مطالعه موردی شهرستان طارم، علوم ترویج و آموزش کشاورزی ایران، 1، 193-211.
کبیری، افشار؛ ولایی، محمد و جهانگیرزاده، جواد (1401). بررسی زیست­پذیری اجتماعی سکونتگاه­های روستایی (مطالعه موردی: روستاهای شهرستان چهاربر ج)، پژوهش­های جامعه شناسی معاصر، 12(22)، 313-341.
کریمی مارزی، فاطمه (1401). جایگاه سرمایه اجتماعی در زیست پذیری پایدار سکونتگاهای روستایی(مورد مطالعه: روستاهای بخش مرکزی، شهرستان جیرفت)، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه شهید بهشتی، دانشکده علوم زمین، گروه جغرافیای انسانی، رشته برنامه­ریزی روستایی، تهران.
ملک جعفریان، مریم (1400). نقش سرمایه اجتماعی در زیست­پذیری سکونتگاه­های روستایی(مورد مطالعه: بخش امیرآباد، شهرستان دامغان)، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه شهید بهشتی، دانشکده علوم زمین، گروه جغرافیای انسانی، رشته برنامه­ریزی روستایی، تهران.
نجارزاده، محمد؛ افرادی، مائده و جلالی­نیا، میترا (1403). تاثیر اکوتوریسم بر توانمندسازی زنان روستایی منطقه الموت غربی، پژوهش­های روستایی، 15(3)، 183-201.
نیکدل، نسرین؛ شهماری اردجانی، رفعت؛  حسنی مهر، صدیقه و اصغری، حسین (1401). تحلیل زیست پذیری اقتصادی سکونتگاههای روستایی شهرستان صومعه­سرا، مهندسی جغرافیایی سرزمین، 6(2)، 261-276.
نیک­سرشت، مهدی؛ فراهانی، حسین؛ محمدی یگانه، بهروز و رستمی، شاه بخشی (1402). تبیین عوامل موثر بر زیست پذیری سکونتگاه های روستایی مطالعه موردی: سکونتگاه های روستایی شهرستان ایلام، آمایش جغرافیایی فضا، 13(2)، 109-132.
یاسمی، محسن، بهادری جهرمی، ثمینه، خیری، حسن، و دلشاد، عبدالحمید (1402). شناسایی مؤلفه­های توانمندسازی زنان شاغل سرپرست خانوار در حوزه جغرافیایی استان ایلام با رویکرد منطقه­ای، جغرافیا، 13 (52)، 169-183.
Alibeigi, A., and Taghibeigi, M. (2023). Strategic planning for empowering rural women in Kermanshah province through entrepreneurship using the MetaSwat technique, Rural Research, 14(1), 90-115. [in Persian].
Alinaghipour, M., Pourramaza, I., and Molaei Hashtjin, N. (2022). Economic viability of rural settlements around Rasht metropolis, Spatial Economics and Rural Development, 11(1), 67-86. [in Persian].
 Ballav Behera, H.,  Ghosh, P.,  Koley WBES, J., Chakraborty, S., Das, N., and Mistri, S. (2024). The role of women in rural marketing: Empowerment and economic drivers, Asian Journal of Management and Commerce, 5(1), 468-474.
Biswas, B., and Banu, N. (2023). Economic empowerment of rural and urban women in India: A comparative analysis, Spatial Information Research, 31, 73-59.
Bozrajmehri, Kh., and Javani, Kh. (2024). The role of non-governmental organizations in the empowerment of rural women (case study: villages of Rashtkhar County, Khorasan Razavi Province), Human Geography Research, 54(2), 735-751. [in Persian].
Farahani, H., and Mozaffari Ghareh-Bolagh, S. (2024). Evaluation of the effects of information and communication technology on the empowerment of rural women, a case study of the paper mill sector of East Azerbaijan province, Village and Development, 27(106), 237-258. [in Persian].
Gholami, M., Sejasi Qeidari, H., and Atabistani, A. A. (2024). Analysis of the relationship between the livability of rural housing and the quality of life of villagers, a case study of Zirkuh village in Zirkuh city, Human Settlement Planning Studies, 19(1), 79-91. [in Persian].
Hajjarian, A., Ghanbari, Y., and Movahedi, S. (2024). Explaining the effects of local empowerment of villagers on creative tourism platforms, a case study: rural areas of Shahrood County, Geography and Development, 76, 199-220. [in Persian].
Hoque, M. SH., Bhattacharjee, H., & Islam, N. (2020). Women Empowerment through Entrepreneurship development in Bangladesh: Amultivariate Analysis. International Journal of Management (IJM). 11(10): 392-379.
Horng, Shwu-Min, & Wu, Chih-Lun. (2020). How behaviors on social network sites and online social capital influence social commerce intentions. Information & Management, 57(2), 103176.
Jahanbin, R., Babaei Aghdam, F., Rousati, Sh., and Asghari Zamani, A. (2021). Analysis and measurement of the relationship between gender stereotypes and women's empowerment in urban poor areas, a case study of informal settlements in Ilam City, Geography and Planning, 25(77), 47-59. [in Persian].
Kabiri, A., Velaei, M., and Jahangirzadeh, J. (2022). Investigating the social viability of rural settlements (case study: villages in Chaharbarj County), Contemporary Sociological Research, 12(22), 313-341. [in Persian].
Karimi Marzi, F. (2023). The role of social capital in the sustainable viability of rural settlements (case study: villages in the central district, Jiroft County), Master's thesis, Shahid Beheshti University, Faculty of Earth Sciences, Department of Human Geography, Rural Planning, Tehran. [in Persian].
Khakpour, B., Beluri, Z., and Davari, R. (2023). Analysis of factors affecting the livability of dense urban neighborhoods based on fuzzy cognitive map, case study of Amol city, Geography and Planning, 27(84), 45-55. [in Persian].
Liu, M, Z, (2023) ،Urban Livability and Tourism Development in China: Analysis of Sustainable Development By Means Of Spatial Panel Data. Habitat International، Vol. 68، PP 99-107.
Malek Jafarian, M. (2023). The role of social capital in the viability of rural settlements (case study: Amirabad District, Damghan County), Master's thesis, Shahid Beheshti University, Faculty of Earth Sciences, Department of Human Geography, Rural Planning, Tehran. [in Persian].
Najarzadeh, M., Ehri, M., and Jalali-Nia, M. (2024). The impact of ecotourism on the empowerment of rural women in the western Alamut region, Rural Studies, 15(3), 183-201. [in Persian].
Nikdel, N., Shahmari-Ardjani, R., Hassanimehr, S., and Asghari, H. (2022). Analysis of the economic viability of rural settlements in Soumeh-Sara County, Geographical Engineering of the Land, 6(2), 261-276. [in Persian].
Nikseresht, M., Farahani, H., Mohammadi-Yeganeh, B., and Rostami, Sh. (2023). Explanation of factors affecting the viability of rural settlements: a case study: rural settlements in Ilam County, Geographical Spatial Planning, 13(2), 109-132. [in Persian].
Omidvar, N., Ilanlou, M., and Estelaji, A. (2024). Ecotourism and empowerment of rural women in Gilan Province, Tourism Space, 13(51), 117-135.[in Persian].
Qezelbash, A., and Safa, L. (2024). Analysis of the inhibiting factors of the economic empowerment of rural women, a case study of Tarom city, Iranian Agricultural Extension and Education Sciences, 1, 193-211. [in Persian].
Ramezani Haji Mahalle, A. (2022). The effect of livability of rural settlements on sustainable entrepreneurship in the agricultural sector (case study: Javadabad district, Varamin city), Studies on the Built Environment, 1(2), 276-338. [in Persian].
Roustai, Sh., and Kouhi Qolghasem, F. (2023). Identifying key forces affecting children's urban livability with a future-oriented approach, case study of Tabriz region 3, Geography and Planning, 27(85), 93-100. [in Persian].
Saberi-Manesh, M. (2021). Spatial analysis of economic livability of rural settlements in Kohgiluyeh and Boyer-Ahmad provinces, Master's thesis, Shiraz University, Faculty of Economics, Management and Social Sciences, Department of Regional Planning and Development, Shiraz. [in Persian].
Shafie-Sabet, N., and Karimi Marzi, F. (2023). The role of social participation of villagers in the livability of the rural environment (case study: central part of Jiroft city), Economic Geography Research, 11, 18 -35. [in Persian].
Sun, Q. (2025). Marginalisation in the name of empowerment: unpacking rural women’s standpoints on female empowerment in Chinese consumer culture, Gender, Place & Culture,14,1-21.  DOI: 10.1080/0966369X.2024.239212
Tarasi, Z., Karimzadeh, H., and Aghayari, M. (2020). Investigating the relationship between capacity building and empowerment of rural women, a case study: Zanjan County, Geography and Development, 58, 203-224. [in Persian].
Wang, Y., Zhu, Y., & Yu, M. (2019). Evaluation and determinants of satisfaction with rural livability in China’s less-developed eastern areas: A case study of Xianju County in Zhejiang Province. Ecological Indicators, 104, 711–722.
Yasemi, M., Bahadori-Jahromi, S., Khairy, H., and Delshad, Ab. (2023). Identifying the components of empowerment of working women heads of households in the geographical area of ​​Ilam province with a regional approach, Geography, 13 (52), 169-183.[in Persian].
Yurui, L., Luyin, Q., Qianyi, W., & Karacsonyi, D. (2020). Towards the Evaluation of Rural Livability in China: Theoretical Framework and Empirical Case Study. Journal Habitat International, 105, 1-12.
Yurui, L., Luyin, Q., Qianyi, W., & Karácsonyi, D. (2020). Towards the evaluation of rural livability in China: Theoretical framework and empirical case study. Habitat International, 105, 102241.
Zafari-Nasab, M., Golzari, Z., Noorian, M., and Razavi, S. H. (2021). Meta-synthesis of factors affecting the empowerment of rural women, Village and Development, 24, (96), 47-69. [in Persian].
Zafari-Nasab, M., Golzari, Z., Noorian, M., and Razavi, S. H. (2023). Identifying and explaining the dimensions and components of rural women empowerment in Lorestan province using mixed methods research, Village and Development, 26, (102), 227-254. [in Persian].
Zhang, X. (2022). Linking People’s Mobility and Place Livability: Implications for Rural Communities. Economic Development Quarterly, 36(3), 149-159.