طراحی پایدار و همساز با اقلیم در مناطق کوهستانی با استفاده از داده‌های EPW و نرم افزارClimate Consultant (مطالعه موردی: شهر سنندج)

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری آب‌وهواشناسی، دانشکده برنامه‌ریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 دانشجوی دکتری اقلیم‌شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری زمین شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران

4 گروه سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی، واحد دزفول، دانشگاه آزاد اسلامی، دزفول، ایران

5 گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد ماهشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، ماهشهر، ایران

6 دانشجوی دکتری آب‌وهواشناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

10.22034/gp.2025.66299.3376

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی و تحلیل عوامل اقلیمی مؤثر بر طراحی معماری در مناطق کوهستانی با تمرکز بر شهر سنندج انجام شده است. در این مطالعه، از داده‌های اقلیمی استاندارد انرژی (EPW) طی بازه زمانی ۱۴ ساله (۲۰۰۹ تا ۲۰۲۳) استفاده گردید. روش‌شناسی پژوهش بر پایه تحلیل پارامتریک داده‌های اقلیمی ساعتی مطابق با استاندارد ASHRAE-55 و بهره‌گیری از مدلPMV برای ارزیابی آسایش حرارتی استوار بود. پارامترهای هواشناسی (دمای هوا، دمای خاک، دمای نقطه شبنم، رطوبت، سرعت و جهت باد و تابش خورشیدی) با استفاده از نرم‌افزار مشاور اقلیمی تحلیل و نتایج به صورت نمودارهای میله‌ای، خطی و پراکنش ترسیم گردید. نتایج نشان داد که اقلیم سنندج با تابستان‌های گرم و زمستان‌های سرد، نیازمند راهکارهای مشخص در طراحی معماری است. ماه‌های سرد سال (ژانویه، فوریه، نوامبر و دسامبر) نیاز به سیستم‌های گرمایشی دارند، درحالی‌که ماه‌های گرم (جولای و آگوست) نیازمند سیستم‌های سرمایشی هستند. همچنین، ماه‌های مارس، آوریل و اکتبر با بیشترین سرعت باد، پتانسیل استفاده از تهویه طبیعی را دارند. براساس یافته‌های پژوهش، راهکارهایی چون استفاده از مصالح با جرم حرارتی بالا، سیستم‌های غیرفعال خورشیدی، عایق‌بندی مناسب، تهویه شبانه و سایه‌بان‌های قابل تنظیم پیشنهاد می‌شود. این راهکارها می‌توانند به بهینه‌سازی مصرف انرژی و تأمین آسایش حرارتی ساکنان در اقلیم کوهستانی سنندج کمک کنند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Sustainable and Climate-Responsive Design in Mountainous Regions Using EPW Data and Climate Consultant Software (Case Study: Sanandaj City)

نویسندگان [English]

  • Ehsan Soureh 1
  • Esmail Jalili 2
  • Mohammad Sadegh Zangeneh 3
  • Akram Keramat 4
  • Abbas Maroofnezhad 5
  • Bahareh Batmani 6
1 Ph.D. Student in Climatology, Faculty of Planning and Environmental Sciences, University of Tabriz, Tabriz, Iran
2 Ph.D. Student in Climatology, Faculty of Earth Sciences, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran
3 Phd Student in Geology, Faculty of Earth Sciences, Shahid Bahonar University of Kerman, Kerman, Iran
4 Department of Remote sensing and geographic information system, Dez.C., Islamic Azad University, Dezful, Iran
5 Department of Geography and Urban Planning, Mahs.C., Islamic Azad University, Mahshahr, Iran
6 Ph.D. Student in Climatology, Faculty of Humanities, University of Zanjan, Zanjan, Iran
چکیده [English]

This research was conducted with the aim of investigating and analyzing the climatic factors affecting architectural design in mountainous regions, focusing on the city of Sanandaj. In this study, standard EnergyPlus Weather (EPW) climate data were utilized over a 14-year period (2009 to 2023). The research methodology was based on the parametric analysis of hourly climate data in accordance with ASHRAE Standard 55 and the utilization of the Predicted Mean Vote (PMV) model for thermal comfort assessment. Meteorological parameters (air temperature, soil temperature, dew point temperature, humidity, wind speed and direction, and solar radiation) were analyzed using Climate Consultant software, and the results were presented in the form of bar, line, and scatter plots. The results indicated that the climate of Sanandaj, with its hot summers and cold winters, necessitates specific strategies in architectural design. The cold months of the year (January, February, November, and December) require heating systems, while the hot months (July and August) require cooling systems. Additionally, the months of March, April, and October, with the highest wind speeds, have the potential for natural ventilation. Based on the research findings, strategies such as the use of high thermal mass materials, passive solar systems, proper insulation, night ventilation, and adjustable shading devices are proposed. These strategies can help optimize energy consumption and provide thermal comfort for residents in the mountainous climate of Sanandaj.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Sustainable Design
  • Mountainous Climate
  • Sanandaj
  • Climate-Responsive Architecture
  • Thermal Comfirt