نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 گروه آب و هواشناسی، دانشکده برنامه ریزی و علوم محیطی دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 گروه جغرافیای طبعی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

3 گروه آب و هواشناسی، دانشکده برنامه ریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

چکیده

مطالعه ی حاضر سعی دارد با رویکردی جدید رویدادهای بارشی فرین در غرب ایران را با توجه به دو شاخصه شناسایی کند: اول تعیین آستانه ای مناسب؛ آن گونه که هم شناسایی رخدادهای فرین، از نظر فراوانی وقوع امکان پذیر باشد و هم از نظر بزرگی و اندازه، بیشترین نزدیکی را با رفتار اقلیم شناختی بارش در منطقه داشته باشد. دوم مشخص کردن مقیاس مکانی مناسب برای مطالعه این رویدادها در غرب ایران. هدف از مقیاس مکانی، تعریف شرایط فراگیر برای رخدادهای فرین می باشد. برای رسیدن به این هدف از پایگاه داده های شبکه بندی بارش روزانه در ماتریسی با ابعاد 6410×18993 از سال 1965 تا 2016، بهره گرفته شده است. برای شناسایی این بارش ها علاوه بر آستانه اصلی که میانگین بارش های بیش از صدک 75 برای هر پیکسل و به ازای هر روز از سال می باشد، آستانه دومی که انحراف معیار این بارش ها است با مقادیر یک، دو و سه برابری، به میانگین افزوده شده است. بر این اساس سه گروه از بارش های فرین در منطقه شناسایی شد و براساس گستره ی مکانی که تحت پوشش قرار گرفته بود، تفکیک و الگوهای فشار تراز دریا توام با این بارش ها برای هر گستره استخراج شد. سپس با استفاده از تکنیک تحلیل خوشه ای، طبقه بندی گردید. نتایج حاصل از به کار گیری فرآیند فوق، نشان داد که میانگین بارش های بیش از صدک 75 به علاوه دو برابر انحراف استاندارد، آستانه ای بهینه برای مطالعه فرین های بارشی در غرب ایران محسوب می شود و همچنین حداقل گستره برای شناسایی بارش فرین فراگیر در این منطقه، پهنه 20 درصد و بالاتر می باشد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Identification of Extreme Precipitation Events in the West of Iran (1965-2016)

نویسندگان [English]

  • saeid Jahanbakhshasl 1
  • Behrouz Sari Sarraf 1
  • Hossein asakereh 2
  • soheila shirmohamadi 3

1 Department of Climatology, Faculty of planning and Environmental sciences, Tabriz University, Tabriz, Iran

2 Humor of Geography, University of Zanjan, Zanjan, Iran

3 The Department of Climatology, Faculty of planning and Environmental sciences, Tabriz University, Tabriz, Iran

چکیده [English]

The present study aimed at identifying the extreme precipitation events in the west of Iran through introducing the appropriate threshold and spatial scale for the extraction and investigation of these events. In fact, it was made an attempt in this study to recognize the extreme precipitation events in the west of Iran with a new approach and given two indicators. The first indicator is determining an appropriate threshold, to be capable of identifying extreme events in terms of the frequency and also to be maximally close to climatic behavioral of precipitation in the region in terms of size. Second, the appropriate spatial scale for such events in the west of Iran should be determined. Spatial scale refers to the definition of pervasive conditions for extreme events. To this end, the daily gridded precipitation database has been used in a matrix with dimensions of 18993*6410 from 1965 to 2016. To identify such precipitations, in addition to the main threshold that includes the mean of precipitation more than 75th percentile for each pixel per day of a year, a second threshold including the standard deviation of these precipitations has been also added to the mean. Accordingly, three groups of extreme precipitation were identified in the region which were separated according to the spatial zone that had been covered. Moreover, the sea-level pressure patterns were extracted with regard to these precipitations for each zone and then classified using clustering analysis technique. The obtained results using the explained process indicated that the mean of the precipitations more than the 75th percentile plus two times standard deviation is considered as an optimum threshold for studying extreme precipitations in the west of Iran. The minimum zone for identifying the extreme precipitations in this region was 20% and more.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Extreme Precipitation
  • pervasive event
  • 75th percentile
  • standard deviation
  • West of Iran