نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه محقق اردبیلی

2 عضو هیات علمی دانشگاه محقق اردبیلی

3 گروه جغرافیای طبیعی دانشگاه اصفهان

چکیده

 





 





تصاویر ماهواره­ای به عنوان ابزارهای جدید، افق و ابعاد نوینی را برای پایش اراضی در اختیار قرار می­دهند. در این بررسی به منظور تعیین نواحی جغرافیایی همگن از نظر گستره­ی برگ از تصاویر دورسنجی مودیس ترا-آکوا در بازه­ی زمانی 1395-1381 با تفکیک مکانی یک کیلومتر و تفکیک زمانی 8 روزه استفاده شده است. پهنه­بندی و واکاوی گستره­ی برگ با استفاده از نرم­افزار مت­لب و پایگاه اطلاعاتی گوگل­ارث انجام شد. برای این منظور، ابتدا به موزائیک­بندی و تعیین قلمرو ایران در مجموعه­ داده­های ماهواره­ای مودیس پرداخته و سپس با ایجاد پایگاه داده در مت­لب و انجام واکاوی خوشه­ای، پهنه­بندی انجام شد. به منظور واکاوی بهتر گستره­ی برگ از داده­های میانگین بلندمدت دما و بارش در بازه­ی زمانی مورد نظر نیز استفاده گردید. طبق این تحلیل12/46 درصد از گستره­ی ایران تحت حاکمیت پوشش گیاهی است. پهنه­ی بسیارانبوه، انبوه، متوسط و تنک چهار پهنه­ای هستند که در کشور شناسایی شده­اند. این چهار پهنه به ترتیب بر 67/2، 9/6، 26/9، 29/27 درصد از سرزمین حاکم هستند. نتایج نشان داد که در تمام پهنه­های مورد بررسی، گستره­ی برگ در دوره­ی گرم سال به دلیل دمای بالا در این دوره و وجود بارش­ها در دوره­ی سرد پیشین دارای درصد بیشتری می­باشد. دامنه­های شمالی البرز، جنگل­های هیرکانی، جنگل­های گلستان، جنگل­های ارسباران از جمله مناطقی هستند که مناطق مختلف آن­ها در تمامی پهنه­ها وجود دارد. علاوه بر جنگل­ها، مناطقی که برای هر یک از پهنه­ها شناسایی شده­اند عموماً شامل کشتزارها می­شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

The Spatial classification of Leaf Area in Iran by Modes remote sensing data

نویسندگان [English]

  • fakhry sadat fateminiya 1
  • behrouz sobhani 2
  • Seyed Abolfazl Masoodian 3

1 univerciyt of mohaghegh ardabily

2 Departement of geography

3 Department of Physical Geography, University of Isfahan, Isfahan, Iran

چکیده [English]

Satellite images as new tools, provide new dimensions for land monitoring. In this study, in order to determine the homogeneous geographical areas in terms of leaf area, the remote sensing images of the Terra-Aqua Modis during the period of 2002-2016 with a spatial resolution of one kilometer and 8 days’ time interval used.
Leaf area was Zoning and analysis using the Matlab software and the Google Earth database. For this purpose, first, the mosaic and determination of the territory of Iran in the satellite data set of the Modis was determined. Then, a database in the field of cluster analysis, choropleth zoning created. Long-term mean temperature and precipitation data were also used in order to better understand the range of the leaf area. According to this analysis, 39.9 percent of Iran's vast vegetation is governed. The four zones identified in the country are the large, massive, moderate, and narrow areas. These four domains are respectively 0.89, 0.001, 3.31, and 35.76 of the land. The results showed that in all studied areas, the leaf area had a higher percentage during The warm period of the year due to the high temperature in this period and the presence of precipitation in the early cold season. The northern slopes of the Alborz, Hyrcanian forests, Golestan forests, Arasbaran forests are areas where there are different regions in all zones. In addition to forests, the areas identified for each generally include fields.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Cluster analysis
  • Choropleth
  • Modis Remote Sensing Images
  • Leaf Area in Iran
 
- بابازاده­خامنه، آمنه، دانه­کار، افشین، ریاضی، برهان، زاهدی امیری، قوام­الدین، طاهری­سرتشنیزی، فریدون، موسوی، سیدنورالدین(1394)، تحلیل پوشش گیاهی پهنه­های تفرجی پارک جنگلی سی­سنگان استان مازندران، مجله پژوهش­های گیاهی(مجله زیست­شناسی ایران)، جلد28، شماره3، صص 498-486.
-  بادیه­نشین، علیرضا، نوری، حمیده، وظیفه­دوست، مجید(1393). واسنجی معادلات برآورد نمایه­ی گستره­ی برگ محصولات ذرت و چغندرقند با استفاده از داده­های ماهواره­ای سنجنده مودیس(شبکه آبیاری قزوین)، مجله تحقیقات آب و خاک ایران، دوره 45، شماره 2، صص 165-155.
- رحمانی، ناصح، کاکایی، شاهد، میریعقوب­زاده، میرحسن (1390)، ارزیابی شاخص­های پوشش گیاهی ­مورد استفاده­ در سنجش ­از دور(مطالعه­ی­موردی؛ حوضه­هریسک)، همایش ژئوماتیک،10ص.
- سپهری، عادل، متقی، محمدرضا(1381). کاربرد شاخص­های گیاهی سنجندهTM   در برآورد درصد پوشش گیاهی مراتع حفاظت شده جهان نما-گرگان،مجلهمنابعطبیعیایران، جلد55، شماره 2، صص14-1.
- عسکری، محمدصادق، سرمدیان، فریدون، خدادادی، مارال،  نوروزی علی­اکبر  (1388)، پهنه­بندی اکولوزیکی کشاورزی با استفاده از سنجش از دور و سامانه­های اطلاعات جغرافیایی(GIS) در منطقه تاکستان،   صص93-104.
- فتح­نیا، امان­الله، رجایی، سعید، برزو، فرزانه(1396)، پیش­بینی احتمال تکرار دوره­های خشکسالی و اثر آن بر پوشش گیاهی در استان گلستان، نشریه علمی-پژوهشی جغرافیا و برنامه­ریزی، شماره 60 ، صص196-179.
- قربانی، اردوان، پورنعمتی­، اردشیر، پناهنده، محسن(1396)، تخمین و پهنه­بندی تولید با استفاده از تصاویر لندست 8 در مراتع سبلان، فصلنامه علمی-پژوهشی تحقیقات مرتع و بیابان ایران، جلد24، شماره1، صص 180-165.
- مسعودیان، سید ابوالفضل، (1384)، شناسایی رژیم­های بارش ایران به روش تحلیل خوشه­ای، نشریه­ی پژوهش­های جغرافیایی، دوره­ی 37، شماره­ی52،صص 59-47.
- مصداقی، منصور (1380)، توصیف و تحلیل پوشش گیاهی، انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد، ص288.
- مقدم، محمدرضا(1380)، اکولوژی توصیفی و آماری پوشش گیاهی، انتشارات دانشگاه تهران، ص286.
- مقدم، محمدرضا(1384)، اکولوژی گیاهان خاکروی، انتشارات دانشگاه تهران، ص702.
مهدوی، علی، عزیز، جلال، اخوان، رضا(1395)، پهنه­بندی تراکم درختی جنگل­های بلوط زاگرس به روش کریجینگ با استفاده از تصاویر ماهواره­ای World view-2  برگرفته از - پایگاه اطلاعاتی گوگل­ارث، نشریه­ی پژوهش­های علوم و فناوری چوب و جنگل، جلد 23، شماره­ی 4، صص110-87.
- هادیان، فاطمه، جعفری، رضا،  بشری، حسین، سلطانی، سعید(1391)،  ارزیابی صحت       شاخص­های طیفی پهنه­بندی پوشش گیاهی در مقیاس تیپ­های گیاهی و منطقه مطالعاتی با استفاده از داده­های سنجنده TM در مناطق زاگرس جنوبی، انجمن سنجش از دور وGIS و ایران، سال چهارم، شماره چهارم، ص101-83.
- Afas, N., Pellis, A., Niinemets, U., (2005), Growth and Production of a Short Rotation Coppice Culture of Poplar II: Clonal and Year-to-Year Differences in Leaf and Petiole Characteristic and Stand Leaf Area Index, Journal of Biomass and Bioenergy, 28: 536- 547.
- Arias, D., 2007. Calibration of LAI- 2000 to estimate leaf area index and assessment of its relationship with stand productivity in six native and introduced tree species in Costa Rica. Forest Ecology and Management, 247: 185-193.
- Jonkheere, I., Fleck, S., Nackaerts, K., Coppin, P., (2004), Review of Methods for in Situ Leaf Area Index Determination: Part I, Theories, Sensors and Hemispherical Photography, Agricultural and Forest Meteorology, 121: 19-35.
- MCST. 2006. MODIS Level 1B Product User’s Guide.NASA/Goddard Space Flight Center Greenbelt, MD 20771, 62 pp.