برنامه ریزی شهری
سنجش و ارزیابی بعد ذهنی زیست پذیری در بافت های شهری کلانشهر تبریز

سید علی عارف حسینی؛ علی پناهی؛ علی آذر؛ رضا ولی زاده

دوره 24، شماره 74 ، بهمن 1399، ، صفحه 135-151

https://doi.org/10.22034/gp.2021.10755

چکیده
  مساله عدم‌توجه به قابلیت‌زندگی در بافت‌های‌شهری دغدغۀ‌‌اصلی در جغرافیا و سیاست‌شهری است. بنابراین پژوهش حاضر با هدف بررسی زیست‌پذیری بافت‌های‌‌شهری تبریز گام به عرصۀ ‌تحقیق نهاده است. این تحقیق به لحاظ ماهیت از نوع کاربردی بوده و به حیث روش، توصیفی- تحلیلی می‌باشد. ابزار‌سنجش پرسشنامه بوده است. جامعۀ‌آماری پژوهش بر اساس ...  بیشتر

آب و هواشناسی
تحلیل و پیش‌بینی روزهای خشک با استفاده از مدل شبکه عصبی مصنوعی (مطالعه موردی: ایستگاه تهران)

حسین عساکره؛ فریبا صیادی

دوره 21، شماره 60 ، شهریور 1396، ، صفحه 161-167

https://doi.org/06

چکیده
  شبکه‌های عصبی مصنوعی  به­عنوان یکی از تکنیک‌های غیرخطی در مطالعات اقلیمی و هیدرولوژی اهمیت فراوانی به­خود اختصاص داده­اند. تغییراقلیم و به­دنبال آن گرمایش جهانی از پدیده‌های اقلیمی به شمار می‌رود. شمار روزهای خشک و تداوم آن خشکسالی را به­دنبال دارد. در این پژوهش از داده‌های بارش روزانه طی سال‌های (1976-2008) و شبکه عصبی ...  بیشتر

آب و هواشناسی
تحلیل طیفی سری‌های زمانی توفان‌های تندری شمال‌غرب ایران

مسعود جلالی؛ وهاب کمریان

دوره 21، شماره 61 ، آذر 1396، ، صفحه 165-182

https://doi.org/2-11

چکیده
  بادهای شدید تحت عنوان توفان نامگذاری شده­اند که به شکل­های متفاوت و با سرعت زیاد برای مدتی کوتاه می­وزند و معمولاً با هوای ناپایدار همراه هستند. اگر هوای پایدار رطوبت داشته باشد توفان تندری و اگر خشک باشد توفان گرد­و­خاک ایجاد می­شود. هدف از این مطالعه بررسی و تحلیل نوسان­های زمانی توفان­های تندری در شمال­غرب ایران ...  بیشتر

برنامه ریزی شهری
کاربرد شبکۀ عصبی مصنوعی و رگرسیون خطی در ارزیابی آلودگی هوای کلانشهر تبریز

حسن محمودزاده؛ محمد صمدی؛ مجید پایدار

دوره 27، شماره 86 ، بهمن 1402، ، صفحه 167-184

https://doi.org/10.22034/gp.2022.51620.3003

چکیده
  تبریز که سریع‌ترین رشد شهری را در شمال‌غرب کشور داراست، از بزرگترین شهرهای ایران از لحاظ جمعیتی، اقتصادی، صنعت و حمل‌ونقلی است که توسعه فزاینده به موازات عدم رعایت برنامه‌ریزی اصولی کاربری‌های اراضی و فرسودگی حمل‌و‌نقل عمومی و بخش‌احتراق صنایع و عدم فیلترازسیون مناسب این صنایع به عنوان مثال نیروگاه‌حرارتی منجر به افزایش آلودگی ...  بیشتر

سایر زمینه هایی مطالعاتی جغرافیایی و بین رشته ای
تحلیلی بر نگرش دانشجویان نسبت به تغییرات اقلیمی (مطالعه موردی: دانشجویان استان مازندران)

صادق صالحی؛ کریم سلیمانی؛ زهرا پازکی نژاد

دوره 19، شماره 54 ، بهمن 1394، ، صفحه 171-187

چکیده
  هدف از پژوهش حاضر، تحلیل شناخت دانشجویان نسبت به تغییرات اقلیمی و عوامل اجتماعی موثر بر آن می­باشد. برای انجام این پژوهش، از روش پیمایش استفاده شده و در آن، تعداد 187 نفر از دانشجویان دانشگاه­های دولتی استان مازندران، با روش نمونه­گیری طبقه­ای، برای تحقیق  انتخاب گردیدند. داده‌های لازم، از طریق پرسشنامه گردآوری و سپس با استفاده ...  بیشتر

آب و هواشناسی
استفاده از روش ویکور برای سنجش تناسب اراضی برای کشت زعفران در محیط ساج (مطالعه موردی شهرستان ملایر)

بهروز سبحانی؛ محمد فرامرزی

دوره 20، شماره 56 ، مرداد 1395، ، صفحه 171-191

چکیده
  اقلیم، توپوگرافی و کاربری اراضی از مهم‌ترین مؤلفه‌های محیطی هستند که استعداد و قابلیت تولید محصول زراعی در یک منطقه به آن­ها وابسته است. در این تحقیق با استفاده از داده‌های اقلیمی از قبیل دما، بارش، تعداد روزهای یخبندان و ساعات آفتابی و رطوبت نسبی مربوط به مراحل فنولوژیکی رشد زعفران و داده‌های منابع زمینی از قبیل لایه‌های توپوگرافی ...  بیشتر

برنامه ریزی شهری
بررسی شاخص سازگاری در برنامه‌ریزی کاربری‌ زمین شهری به‌منظور پایداری اقتصادی شهر، مطالعه موردی: منطقه یک شهرداری تهران

علی شماعی؛ بابک لطفی مقدم

دوره 20، شماره 57 ، آذر 1395، ، صفحه 175-198

https://doi.org/2

چکیده
  مکانیابی و ساخت کاربری­های شهری در اقتصاد شهر و پایداری اقتصادی آن نقش به­سزایی دارد. امروزه رشد ناموزون کاربری­ها در بعضی از نواحی شهری موجب ناسازگاری و افزایش هزینه­های شهری شده است. شاخص­های سازگاری به­طور مستقیم و غیرمستقیم در پایداری اقتصاد شهر تأثیر گذارند. هدف این پژوهش تحلیل وضعیت کاربری زمین شهری بر اساس معیار ...  بیشتر

آب و هواشناسی
ناحیه‌بندی اقلیمی آب قابل بارش جو ایران‌زمین

حسین عساکره؛ مهدی دوستکامیان

دوره 20، شماره 58 ، بهمن 1395، ، صفحه 181-202

https://doi.org/2

چکیده
  هدف از این مطالعه پهنه‌بندی آب قابل بارش جو ایران‌زمین می­باشد. بدین منظور داده­های فشار و نم­ویژه طی دوره 1950-2010 از پایگاه داده‌های NCEP/NCAR وابسته به سازمان ملی جو و اقیانوس‌شناسی ایالات‌متحده استخراج و مورد تجزیه‌وتحلیل قرارگرفته‌اند. به‌منظور تجزیه تحلیل داده‌ها و ترسیم نمودارها از نرم‌افزارهایSurfer, Spss, Matlab  بهره گرفته ...  بیشتر

ژئومورفولوژی
بررسی سطوح غیرقابل نفوذوشاخص تفاضل پوشش گیاهی نرمال شده به‌عنوان پارامتر‌های نمایشگر جزایر حرارتی شهری با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای

سیدکاظم علوی پناه؛ عبدالعلی رضایی؛ سعید ازادی قطار؛ حمیدرضا جدی ازغندی

دوره 20، شماره 55 ، اردیبهشت 1395، ، صفحه 183-207

https://doi.org/2

چکیده
  چکیده        پدیده جزیره حرارتی شهری به­طور کلی به­وسیله یک کاهش در جریان گرمای نهان و یک افزایش در گرمای محسوس در مناطق شهری صورت می­گیرد. امروزه این پدیده یکی از معضلات عمده­ شهرهای بزرگ می­باشد، به­طوری که توجه بسیاری از محققان و متخصصان در رشته­های مختلف را به­خود جلب نموده است. در این تحقیق جزایر حرارتی ...  بیشتر

ژئوتوریسم، اکوتوریسم و گردشگری
پهنه بندی گردشگری اقلیمی استان های ایلام و کرمانشاه

سیدهادی طیب نیا؛ سیروس قنبری

دوره 21، شماره 62 ، اسفند 1396، ، صفحه 183-202

https://doi.org/3-5

چکیده
    برنامه ریزی در امر گردشگری از جنبه های مختلف ضروری و مهم است و شناخت پهنه های مناسب برای گردشگری به لحاظ آسایش اقلیمی از موارد مهم در برنامه ریزی گردشگری می باشد. هدف از انجام این تحقیق، برآورد آسایش اقلیمی مناطق شهری و روستایی دو استان ایلام و کرمانشاه در جهت توسعه و برنامه ریزی گردشگری می باشد. جهت این امر، ابتدا به بررسی جاذبه ...  بیشتر

برنامه ریزی روستایی
بررسی و تحلیل نقش عوامل جغرافیایی در پراکندگی فضایی نواحی روستایی شهرستان زنجان

وحید ریاحی؛ فرهاد جوان

دوره 22، شماره 65 ، آبان 1397، ، صفحه 183-203

چکیده
   سکونتگاه‌های روستایی ایران در طول سال‌های متمادی با توجه به نیروهای محیطی و اجتماعی ـ اقتصادی الگوی پراکنش خاصی پیداکرده‌اند. که در این میان عوامل جغرافیایی نقش بسزایی در استقرار و نحوه پراکندگی سکونتگاه‌های روستایی دارند، بعضی از این عوامل می‌تواند نقش موثرتری نسبت به سایر عوامل داشته باشند، پژوهش حاضر به بررسی و ارزیابی ...  بیشتر

آب و هواشناسی
شبیه سازی تبخیر تعرق روزانه گیاه مرجع با استفاده از روش هوش مصنوعی و مقایسه آن با روش‌های تجربی (مطالعه موردی: آذربایجان شرقی)

منیر شیرزاد؛ هاجر فیضی؛ مجید رضایی بنفشه

دوره 26، شماره 80 ، مرداد 1401، ، صفحه 183-171

https://doi.org/10.22034/gp.2022.13830.1815

چکیده
  کشور ایران از جمله مناطق خشک و نیمه خشک جهان است و با محدودیت شدید منابع آب مواجه است. تعیین تبخیر و تعرق که یکی از اجزای اصلی چرخه هیدرولوژی می‌باشد، در بسیاری از مطالعات از جمله توازن هیدرولوژیک آب، طراحی و مدیریت سیستم‌های آبیاری، شبیه‌سازی میزان محصول و مدیریت منابع آب از اهمیت بالایی برخوردار است. در پژوهش حاضر از روش شبکه عصبی ...  بیشتر

سنجش فضایی گستردگی شهری با تأکید بر تغییرات کاربری اراضی با استفاده از تصاویر ماهواره ای چندزمانه (مطالعه موردی: ارومیه)

شهریور روستایی؛ محسن احدنژاد روشتی؛ مینا فرخی صومعه

دوره 18، شماره 50 ، بهمن 1393، ، صفحه 189-206

چکیده
  گستردگی شهری نوعی الگوی رشد شهر بدون توجه به عواقب و اثرات اقتصادی، اجتماعی و محیطی آن است. این رشد بیرونی در واقع به نوعی توسعه­ی شهری برمی­گردد که از نظر منتقدان باعث از بین رفتن زمین­های کشاورزی، تخریب فضاهای باز و سبز، اتلاف انرژی و تغییرات کاربری اراضی می­شود. روش‌های متعددی برای آشکارسازی تغییرات یک منطقه با استفاده از ...  بیشتر

برنامه ریزی شهری
سنجش اعتبار و پایایی مقیاس سازه هویت شهری(پژوهشی در میان شهروندان شهر تبریز)

محمد عباس زاده؛ حسین بنی فاطمه؛ محمدباقر علیزاده اقدم؛ موسی بهاری

دوره 22، شماره 64 ، شهریور 1397، ، صفحه 189-210

چکیده
  هویت شهری از مفاهیم چند بعدی و بین رشته‌ای است که در دهه‌های اخیر مورد توجه روانشناسان، معماران و متخصصان و جامعه شناسان شهری قرار گرفته است. در تعریف متعارف، شهر جایی است که تعاملات شهری در آن اتفاق می‌افتد و مردم حس شهروندی نسبت به شهر خود دارند. آنچه به شهر، هویت می‌دهد، خود مردم آن شهر هستند که با سلایق و ویژگیهای منحصر به فرد ...  بیشتر

آب و هواشناسی
تحلیل تغییرات سالانه پشته پرفشار جنب حاره بر روی ایران

حسین عساکره؛ مختار فتاحیان

دوره 23، شماره 69 ، آذر 1398، ، صفحه 191-211

چکیده
  به منظور بررسی تغییرات زمانی- مکانی  پشته پرفشار جنب حاره بر روی ایران، از داده­های دوباره تحلیل شده میانگین ماهانه NCEP/NCAR با تفکیک افقی 5/2 درجه قوسی استفاده شد. بدین منظور از داده­های ارتفاع ژئوپتانسیل، مؤلفه مداری - نصف­النهاری باد  در یک دوره 52 ساله، برای تعیین جایگاه مرز شمالی پشته، ­در محدوده 80 درجه غربی تا 120 درجه شرقی ...  بیشتر

ارزیابی سطح رضایت شهروندان از کیفیت محیط شهری (نمونه موردی: مناطق شهری ده‌گانه کلانشهر تبریز)

اصغر ضرابی؛ جابر علی زاده؛ بهزاد رنجبرنیا؛ محمدجواد کاملی فر؛ مهدی احمدیان

دوره 19، شماره 51 ، فروردین 1394، ، صفحه 193-219

چکیده
  می­توان دغدغه دستیابی به فرم خوب شهری را از زمان شکل­گیری اولین شهرها سراغ گرفت و تلاش برای بهبود زندگی شهری را هم سن تاریخ شهرنشینی تخمین زد. تمایل بیش از پیش جمعیت­های انسانی به زندگی در محیط­های شهری و رشد شهرنشینی اهمیت کیفیت زندگی شهری و محیط­های سکونتی در شهرها را بیش از پیش آشکار ساخته است. بر این اساس در تحقیق حاضر تلاش ...  بیشتر

برنامه ریزی شهری
تحلیل عوامل موثر در مدیریت برنامه‌ریزی ساخت‌و‌ساز مجتمع‌های مسکونی مبتنی بر پایداری در ایران

اسماعیل ضرغامی؛ حمیدرضا عظمتی؛ درسا فتوره چی

دوره 23، شماره 68 ، شهریور 1398، ، صفحه 195-217

چکیده
   امروزه توسعه پایدار به مقوله مهم در تامین نیازهای شهری، جهت دست‌یابی به جامعه‌ای شادتر و محیط‌زیستی سالم‌تر تبدیل شده است. در سطح جهانی، برنامه‌ریزان از طریق ارائه چارچوب برنامه‌ریزی پایداری، به مدیریت ساخت و ساز و اولویت‌بندی معیارهای پایداری پرداختند. با توجه به رشد روزافزون جمعیت و ساخت و ساز توده‌ای مجتمع مسکونی در فضای ...  بیشتر

برنامه ریزی شهری
سنجش مطلوبیت پیاده‌مداری بر اساس مؤلفه‌های کیفی پیاده‌روی (مطالعه موردی: مرکز تجاری شهرکرمان)

علی اصغر عبدالهی؛ حجت الله شرفی؛ مجتبی سلیمانی دامنه

دوره 23، شماره 67 ، اردیبهشت 1398، ، صفحه 197-221

چکیده
      پیاده­راه­ها نقش مهمی در حیات مدنی جامعه دارند و می­توانند سرزندگی به مناطق مرکزی شهر آورده و مردم را تشویق به حضور داوطلبانه در شهر کند. با ورود اتومبیل به شهرها  نقش پیاده در شکل­گیری فضاهای شهری کمتر شده و از اهمیت آن کاسته شده است. با توجه به این امر، هدف پژوهش حاضر، سنجش مطلوبیت پیاده­مداری در مرکز ...  بیشتر

تحلیل عوامل اصلی افزایش بی¬رویه قیمت مسکن در کلان شهر تهران

سیدعلی علوی؛ مسلم آقایاری؛ تقی حیدری

دوره 16، شماره 42 ، اسفند 1391، ، صفحه 199-221

چکیده
  بخش مسکن عرصه ظهور مشکلات متعددی بوده است که اغلب از سایر بخش‌های جامعه به آن تحمیل گردیده و موجبات برهم خوردن تعادل در آن را فراهم نموده است. یکی از مسائلی که همواره در بخش مسکن مطرح و با توالی نامنظم تکرار گردیده است، موج افزایش بی‌رویه قیمت مسکن بوده، که به دنبال خود مسائل عدیده­ای به همراه آورده است. به نظر می‌رسد عوامل متعددی ...  بیشتر

بررسی آثار اجتماعی طرح¬های یکپارچه¬سازی اراضی در نواحی روستایی (نمونه روستاهای شهرستان اراک)

مجید یاسوری؛ جعفر جوان؛ زهره صابونچی

دوره 16، شماره 40 ، شهریور 1391، ، صفحه 201-228

چکیده
  اجرای طرح­های یکپارچه­سازی اراضی در نواحی روستایی دارای منافع و آثار متعددی است. از مهم­ترین آثار این قبیل طرح­ها را می­توان به آثار اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی اشاره کرد. این تحقیق  به مطالعه اثرات  اجتماعی طرح یکپارچه­سازی اراضی در نواحی روستایی شهرستان اراک می­پردازد. داده­های مورد استفاده در این مطالعه از ...  بیشتر

آب و هواشناسی
بررسی آلودگی هوای شهر تبریز با استفاده از برآورد های دی اکسید نیتروژن سنجنده اُمی

عاطفه شاهمحمدی؛ علی بیات؛ سعید مشهدی‌زاده ملکی

دوره 24، شماره 71 ، اردیبهشت 1399، ، صفحه 201-219

https://doi.org/10.22034/gp.2020.10537

چکیده
  لودگی هوا یکی از مهم­ترین مشکلات شهرهای بزرگ است که می­تواند برای سلامت انسان­ها و محیط ­زیست زیان­آور باشد. دی­اکسید نیتروژن، یکی از آلاینده­های مهم آلودگی هوا است که با استفاده از ایستگاه­های زمینی و برآورد­های ماهواره­ای پایش می­شود. در این مطالعه، داده­های دی­اکسید نیتروژن برآورد شده توسط سنجنده اُمی و ...  بیشتر

آشکارسازی تغییرات کاربری/پوشش اراضی با پردازش شئ‌گرای تصاویر ماهواره‌ای (مطالعه موردی: شهرستان تبریز)

لیلا شریفی؛ علی اکبر رسولی؛ میر اسدالله حجازی؛ هاشم رستم زاده

دوره 17، شماره 44 ، شهریور 1392، ، صفحه 203-214

چکیده
  در طول زمان، الگوهای پوشش زمین و به تبع آن کاربری اراضی دچار تغییر و دگرگونی اساسی مـی­شوند. اصولاً برای استفاده بهینه از قابـلیت‌های منابع طبیعی، کسب اطـلاعات دقیق از پتانسیل­های کاربری اراضی امری ضروری است. امروزه، فن­آوری سنجش از راه دور به عنوان یک راهکار ارزشمند در جهت شناسایی منابع طبیعی، به­ویژه در روند تهیه نقشه­های ...  بیشتر

تحلیل سینوپتیکی توفان های تندری تبریز در فاصله زمانی (2005-1996)

حسن لشکری؛ نوشین آقاسی

دوره 17، شماره 45 ، آبان 1392، ، صفحه 203-234

چکیده
  توفان­های تـندری جزو پدیـده­های مـخرب اقـلیمی محسوب مـی­شوند که هـمه ساله خسارات جبران­ناپذیری را به صورت، تگرگ، بارش­های سیل­آسا و رعدوبرق به تأسیسات، مزارع و منازل وارد می­کنند. شناخت سازوکار این توفان­ها ضمن برخورداری از اهمیت بالا می­تواند از خسارات احتمالی آن بکاهد. در پژوهش حاضر پس از تحلیل ویژگی­های ترمودینامیکی ...  بیشتر

آب و هواشناسی
تحلیل نقش گاز دی اکسید کربن در نوسانات دمای حداکثر فصلی ایران

یوسف قویدل رحیمی؛ منوچهر فرج زاده اصل؛ مسعود صالحیان

دوره 22، شماره 63 ، خرداد 1397، ، صفحه 203-223

https://doi.org/4-10

چکیده
      دما به منزله‌ی یکی از مهم‌ترین شاخص­های آب‌وهوایی است که وضعیت کلی هوای یک منطقه را نشان می‌دهد و کمتر دست‌خوش تغییر واقع می‌شود و مستقل از زمان است. تغییر اقلیم و افزایش دما یکی از مسایل مهم زیست ‌محیطی است که در سالهای اخیر مطالعات زیادی در مورد آنها انجام شده است با توجه به موقعیت ایران در کمربند خشک نیمکره شمالی ...  بیشتر

ژئومورفولوژی
پهنه بندی خطر زمین لغزش در شهرستان بیجار به روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP)

موسی عابدینی؛ بهاره قاسمیان

دوره 19، شماره 52 ، تیر 1394، ، صفحه 205-227

چکیده
  زمین­­لغزش­ها و ناپایداری­های دامنه­ای مخاطرات مهمی برای فعالیت­های انسانی هستند که اغلب سبب از ­دست رفتن منابع اقتصادی و خسارات به اموال و تأسیسات می­شوند. این مخاطرات در شیب­های طبیعی و یا شیب­هایی که به دست انسان تغییر یافته­اند اتفاق می­افتد. هدف اصلی این پژوهش شناسایی عوامل مؤثر بر وقوع زمین­لغزش­های ...  بیشتر